تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تدوین راهبردهای موثر در راستای بهینه سازی مصرف انرژی در بلوک های مسکونی (نمونه موردی: محله رشدیه تبریز)

نویسندگان
آرزو مومنیان
مرتضی میرغلامی
آزیتا بلالی اسکویی
آیدا ملکی
دانشگاه هنر اسلامی تبریز
10.66224/jgs.26.81.5
چکیده
با توجه به این موضوع که بیش از یک سوم مصارف انرژی مرتبط با مناطق مسکونی می باشد، برنامه ریزی و طراحی مناسب محلات با توجه به شرایط اقلیمی هر منطقه می تواند گامی مؤثر در جهت کاهش مصرف انرژی باشد، پژوهش حاضر به تدوین راهبردهای موثر در راستای بهینه سازی مصرف انرژی در بلوک های مسکونی محله رشدیه تبریز می پردازد. بررسی و شناخت وضعیت مصرف انرژی در محله رشدیه تبریز ، قابلیت‌ها و تنگناهای آن در برنامه ریزی از اهمیت بسزایی برخوردار است که در صورت عدم توجه به آن‌ها و نداشتن برنامه‌های راهبردی کارآمد، منجر به افزایش ناپایداری اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی خواهد شد. روش تحقیق با توجه به ماهیت آن توصیفی-تحلیلی و از نظر هدف کاربردی می‌باشد. در ارتباط با اهداف مورد نظر پژوهش می­باشد، جامعه آماری پژوهش اساتید وکارشناسان و نخبگان شهرسازی می باشند که برای بررسی شاخص ها و راهبردها استفاده گردیده است. روش انتخاب افراد به صورت هدفمند و گلوله برفی بوده است. در نهایت نتایج نشان داد که تدوین سیاست‌ها ، اقدامات کاربردی برای ارتقاء طراحی معابر اصلی و دسترسی های محلی در جهت تهویه هوای محله به عنوان مهمترین راهبرد بایستی مورد تأکید قرار گیرد.راهبرد تدوین سیاستهای طراحی محله و بلوک های مسکونی با اهداف استفاده از انرژی خورشید در جهت کاهش مصرف انرژی ،تدوین سیاستهای طراحی محله و بلوک های مسکونی با اهداف استفاده از انرژی باد در جهت کاهش مصرف انرژی به ترتیب در رتبه‌های دوم و سوم این اولویت بندی قرار گرفته اند.
کلیدواژه‌ها
مصرف انرژی
بهینه سازی
بلوک مسکونی
محله رشدیه تبریز

عنوان مقاله English

Elaboration of effective strategies to optimize energy consumption in residential blocks (case example: Rushdieh neighborhood of Tabriz)

نویسندگان English

Arezoo Momenian
Morteza Mirgholami
Azita Balali oskoyi
Aida Maleki
University of Tabriz Islamic Arts
چکیده English

Considering that more than one third of energy consumption is related to residential areas, proper planning and design of neighborhoods according to the climatic conditions of each region can be an effective step towards reducing energy consumption. It aims to optimize energy consumption in the residential blocks of Rushdieh neighborhood in Tabriz. Investigating and understanding the energy consumption situation in Rushdieh neighborhood of Tabriz, its capabilities and bottlenecks in planning is very important, if they are not paid attention to and there are no efficient strategic plans, it will lead to an increase in social, economic and environmental instability. According to its nature, the research method is descriptive-analytical and practical in terms of purpose. It is related to the intended goals of the research, the statistical population of the research is the professors, experts and elites of urban planning, which has been used to examine the indicators and strategies. The method of selecting people was targeted and snowball. Finally, the results showed that the formulation of policies, practical measures to improve the design of main roads and local accesses in the direction of neighborhood air conditioning should be emphasized as the most important strategy. In order to reduce energy consumption, the development of neighborhood design policies and residential blocks with the goals of using wind energy to reduce energy consumption have been placed in the second and third ranks of this prioritization, respectively.


کلیدواژه‌ها English

Energy Consumption
Optimization
residential block
Rushdieh neighborhood of Tabriz
احمدی ونهری، ارمغان؛ غفاری، علی ؛ طاهباز، منصوره .(1395). تحولات کالبد شهر و بازتاب حرارتی آن بررسی موردی: اصفهان.نشریه نامه معماری شهرسازی، 9(17): 171-155.
احمدی ونهری، ارمغان؛ غفاری، علی ؛ طاهباز، منصوره .(1395). تحولات کالبد شهر و بازتاب حرارتی آن بررسی موردی: اصفهان.نشریه نامه معماری شهرسازی، 9(17): 171-155.
برک پور، ناصر ؛ مسنن زاده، فرناز .(1390). بررسی مقایسه ای سیاست های بهینه سازی مصرف انرژی در حوزه برنامه ریزی کاربری زمین در ایران و انگلیس. نشریه مطالعات شهری، 1(1): 60-41.
برک پور، ناصر ؛ مسنن زاده، فرناز .(1390). بررسی مقایسه ای سیاست های بهینه سازی مصرف انرژی در حوزه برنامه ریزی کاربری زمین در ایران و انگلیس. نشریه مطالعات شهری، 1(1): 60-41.
حاجی پور، خلیل ؛ فروزان، نرجس.(1393). بررسی تاثیر فرم شهر بر میزان مصرف انرژی عملکردی در بخش مسکونی، نمونه موردی: شهر شیراز. نشریه هنرهای زیبا- معماری و شهرسازی،19(4):26-17.
حاجی پور، خلیل ؛ فروزان، نرجس.(1393). بررسی تاثیر فرم شهر بر میزان مصرف انرژی عملکردی در بخش مسکونی، نمونه موردی: شهر شیراز. نشریه هنرهای زیبا- معماری و شهرسازی،19(4):26-17.
سلاطین، پروانه ؛ محمدی، سمانه.(1395). تاثیر شهرنشینی بر مصرف انرژی در گروه کشورهای منتخب. نشریه مطالعات مدیریت شهری، 8(26):80-71.
سلاطین، پروانه ؛ محمدی، سمانه.(1395). تاثیر شهرنشینی بر مصرف انرژی در گروه کشورهای منتخب. نشریه مطالعات مدیریت شهری، 8(26):80-71.
شجاع، سعیده؛ پور جعفر، محمدرضا ؛ طبیبیان، منوچهر .(1398) .فراتحلیل رابطه فرم شهر و انرژی: مروری بررویکردها، روشها، مقیاسها و متغیرها. نشریه دانش شهرسازی، 3(1): 107-85.
شجاع، سعیده؛ پور جعفر، محمدرضا ؛ طبیبیان، منوچهر .(1398) .فراتحلیل رابطه فرم شهر و انرژی: مروری بررویکردها، روشها، مقیاسها و متغیرها. نشریه دانش شهرسازی، 3(1): 107-85.
عزیزی، محمد مهدی؛ قرائی، آزاده.(1393). برنامه ریزی کاربری زمین در راستای توسعه پایدار محله ای با تأکید بر بهینه سازی مصرف انرژی. نشریه هویت شهر، 9(22): 18-5.
عزیزی، محمد مهدی؛ قرائی، آزاده.(1393). برنامه ریزی کاربری زمین در راستای توسعه پایدار محله ای با تأکید بر بهینه سازی مصرف انرژی. نشریه هویت شهر، 9(22): 18-5.
قنبری، ابوالفضل؛ واعظی، موسی؛ باکویی، مائده.(1400). ارزیابی تأثیر برنامه‌ریزی کاربری زمین بر مصرف انرژی (مطالعه موردی: شهر تبریز). نشریه فضای جغرافیایی، 21(73): 72-55.
قنبری، ابوالفضل؛ واعظی، موسی؛ باکویی، مائده.(1400). ارزیابی تأثیر برنامه‌ریزی کاربری زمین بر مصرف انرژی (مطالعه موردی: شهر تبریز). نشریه فضای جغرافیایی، 21(73): 72-55.
لطفی، سهند؛ شعله، مهسا؛ فرمند، مریم؛ فتاحی، کاوه.(1395). تدوین معیارهای طراحی شهری برای محله های بدون کربن. نشریه نقش جهان، 6(1): 92-80.
لطفی، سهند؛ شعله، مهسا؛ فرمند، مریم؛ فتاحی، کاوه.(1395). تدوین معیارهای طراحی شهری برای محله های بدون کربن. نشریه نقش جهان، 6(1): 92-80.
لطفی، صدیقه؛ نیک پور، عامر و سلیمانی، محمد.(1398). بررسی تأثیر فرم شهر بر میزان مصرف انرژی در بخش مسکونی مطالعه موردی: شهر همدان. نشریه شهر پایدار، سال دوم(1)، 122-109.
لطفی، صدیقه؛ نیک پور، عامر و سلیمانی، محمد.(1398). بررسی تأثیر فرم شهر بر میزان مصرف انرژی در بخش مسکونی مطالعه موردی: شهر همدان. نشریه شهر پایدار، سال دوم(1)، 122-109.
مرادخانی، ایوب؛ نیکقدم، نیلوفر ؛ طاهباز، منصوره .(1397). شاخص های مؤثر بر مصرف انرژی الگوهای مسکن در مقیاس محله با تأکید بر کارآیی انرژی(نمونه موردی: شهر سنندج). نشریه نگرش های نو در جغرافیای انسانی،11(1): 399-358.
مرادخانی، ایوب؛ نیکقدم، نیلوفر ؛ طاهباز، منصوره .(1397). شاخص های مؤثر بر مصرف انرژی الگوهای مسکن در مقیاس محله با تأکید بر کارآیی انرژی(نمونه موردی: شهر سنندج). نشریه نگرش های نو در جغرافیای انسانی،11(1): 399-358.
مرتضایی، گلناز؛ محمدی، محمود؛ نصراللهی، فرشاد ؛ قلعه نویی، محمود.(1396). بررسی ریخت-گونه شناسانه بافت های مسکونی جدید در راستای بهینه سازی مصرف انرژی اولیه، مطالعه موردی: سپاهان شهر. نشریه مطالعات شهری، 6(24): 54-41.
مرتضایی، گلناز؛ محمدی، محمود؛ نصراللهی، فرشاد ؛ قلعه نویی، محمود.(1396). بررسی ریخت-گونه شناسانه بافت های مسکونی جدید در راستای بهینه سازی مصرف انرژی اولیه، مطالعه موردی: سپاهان شهر. نشریه مطالعات شهری، 6(24): 54-41.
نقدی، یزدان؛ کاغذیان، سهیلا ؛ لشگری زاده، مریم.(1400). تاثیر شهر نشینی بر مصرف انرژی های تجدید پذیر و تجدید ناپذیر در کشورهای در حال توسعه. نشریه علوم و تکنولوژی محیط زیست،3(11):36-25.
نقدی، یزدان؛ کاغذیان، سهیلا ؛ لشگری زاده، مریم.(1400). تاثیر شهر نشینی بر مصرف انرژی های تجدید پذیر و تجدید ناپذیر در کشورهای در حال توسعه. نشریه علوم و تکنولوژی محیط زیست،3(11):36-25.
نوریان، فرشاد؛ فتح جلالی، آرش .(1399). بررسی و تحلیل اثرات برنامه ریزی کاربری اراضی و شبکه حمل ونقل بر مصرف انرژی در شهر، مورد مطالعاتی: محدوده 35 هکتاری در شهر جدید هشتگرد. نشریه معماری و شهرسازی آرمان شهر، 13(31): 286-271.
نوریان، فرشاد؛ فتح جلالی، آرش .(1399). بررسی و تحلیل اثرات برنامه ریزی کاربری اراضی و شبکه حمل ونقل بر مصرف انرژی در شهر، مورد مطالعاتی: محدوده 35 هکتاری در شهر جدید هشتگرد. نشریه معماری و شهرسازی آرمان شهر، 13(31): 286-271.
Dias Rubens, A.; Mattos Cristiano, R ., Balestieri José AP .(2006). The limits of human development and the use of energy and natural resources. Journal of Energy Policy, 34(9):1026-1031. [DOI:10.1016/j.enpol.2004.09.008]
Dias Rubens, A.; Mattos Cristiano, R ., Balestieri José AP .(2006). The limits of human development and the use of energy and natural resources. Journal of Energy Policy, 34(9):1026-1031. [DOI:10.1016/j.enpol.2004.09.008]
Poumanyvong, P ., Kaneko, S.(2010). Dose Urbanizition lead to less Energy Use and lower co2 Emissions ? A Cross-Country Analysis. Journal of Ecological Economics,70(2):434-444. [DOI:10.1016/j.ecolecon.2010.09.029]
Poumanyvong, P ., Kaneko, S.(2010). Dose Urbanizition lead to less Energy Use and lower co2 Emissions ? A Cross-Country Analysis. Journal of Ecological Economics,70(2):434-444. [DOI:10.1016/j.ecolecon.2010.09.029]