fa کاربرد منابع معدنی در ساخت فناوری‌های هوش مصنوعی و رقابت ژئوپلیتیکی قدرت‌های بزرگ در دستیابی به آن‌ها جغرافیای سیاسی Political geography پژوهشي Research در چند دهه اخیر پیشرفت فناوری هوش مصنوعی، با ایجاد تحولات گسترده به‌ویژه در حوزه اقتصادی، سبب افزایش اهمیت ساخت این فناوری برای قدرت‌های بزرگ شده است. منابع معدنی به‌عنوان مواد اولیه در ساخت سخت‌افزار مرتبط با هوش مصنوعی به کار برده می‌شوند؛ از این رو، دسترسی به این منابع برای کشورها و شرکت‌های فعال در این حوزه حیاتی است. در رقابت ژئوپلیتیکی بر سر کسب منابع معدنی، چگونگی کنترل و دسترسی به این منابع می‌تواند به‌عنوان اهرمی برای اعمال فشار و محدودیت در توسعه فناوری‌های هوش مصنوعی مورداستفاده قرار گیرد. درنتیجه، کشورهای دارنده این منابع به دنبال ذخیره&lrm;سازی و استفاده از منابع سایر کشورها هستند تا علاوه بر افزایش نفوذ و کنترل خود، دسترسی آتی به این منابع را نیز برای خود تضمین کنند.<br> تحقیق حاضر از نوع کاربردی است و به شیوه توصیفی تحلیلی انجام شده است. سؤال اصلی این است که منابع معدنی چه نقشی در ساخت فناوری هوش مصنوعی دارند؛ و چگونه رقابت ژئوپلیتیکی قدرت‌های بزرگ بر سر کسب این منابع صورت می‌گیرد. بر اساس یافته&not;های تحقیق، منابع معدنی به‌عنوان مواد اولیه حیاتی در ساخت تجهیزات و منبع تأمین سرمایه، در ساخت سخت‌افزار فناوری هوش مصنوعی تأثیرگذار هستند. رقابت قدرت‌های بزرگ بر سر کسب این منابع معدنی اغلب ازطریق ذخیره‌سازی، قیمت‌گذاری و فراوری منابع صورت می‌گیرد. نتایج تحقیق نشان می&not;دهد، دسترسی، کنترل و نظارت بر معادن معدنی مورداستفاده در ساخت سخت‌افزار فناوری هوش مصنوعی به قدرت‌های بزرگ امکان می‌دهد تا نه‌تنها بر روند توسعه و بهره‌برداری از این فناوری در سطح جهانی تأثیرگذار باشند؛ بلکه از ورود بازیگران هم‌تراز در این عرصه جلوگیری نمایند و یا از نقش‌آفرینی آنها در این حوزه بکاهند. ایالات متحده و چین جایگاه برتر را در این رقابت دارا هستند. دیگر بازیگران به دلیل محدودیت‌های منابع و اولویت‌های سیاسی متفاوت، نتوانسته‌اند به سطح این دو قدرت دست یابند.<br> &nbsp; In recent decades, advancements in artificial intelligence (AI) technology and its expanding applications in human life have brought about extensive transformations across various sectors, particularly in the economic sphere. This has significantly heightened the importance of developing this technology for major global powers. Mineral resources serve as the essential raw materials for manufacturing AI-related hardware; consequently, access to these resources is crucial for nations and companies active in this field. Within the geopolitical competition to acquire these mineral resources, the means of controlling and accessing them can be utilized as leverage to exert pressure and impose restrictions on the development of AI technologies. Consequently, countries possessing these resources are pursuing stockpiling and even exploiting resources from other nations to not only increase their own influence and control but also to secure their future access to these materials.<br> This study is applied research conducted using a descriptive-analytical method. The main research questions are: What role do mineral resources play in the development of AI technology, and how does the geopolitical competition among great powers for acquiring these resources unfold? Based on the research findings, mineral resources, as critical raw materials for manufacturing equipment and a source of capital, significantly impact the production of AI technology hardware. The competition among great powers for these mineral resources often manifests through strategies such as stockpiling, price manipulation, and resource processing. The results indicate that access to, control over, and supervision of the mineral mines used in AI hardware production enable major powers like the United States and China not only to influence the global trajectory of this technology&#39;s development and utilization but also to prevent the entry of rival actors into this arena or diminish their potential role.<br> &nbsp; هوش مصنوعی، رقابت ژئوپلیتیکی، منابع معدنی، قدرت‌های بزرگ، ژئوپلیتیک منابع. Artificial Intelligence, Geopolitical Competition, Mineral Resources, Great Powers, Geopolitics of Resources 0 0 http://jgs.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-403-1&slc_lang=fa&sid=1 Marjan Badiee Azandahi مرجان بدیعی ازنداهی mbadiee@ut.ac.ir 100319475328460024040 100319475328460024040 Yes University of Tehran دانشگاه تهران Ehsan Motaghian احسان متقیان ehsan.motaghian@ut.ac.ir 100319475328460024041 100319475328460024041 No University of Tehran دانشگاه تهران