دوره 24، شماره 75 - ( 12-1403 )                   جلد 24 شماره 75 صفحات 234دوره214فصل__Se | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


1- کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران ، parisa.sepehr98@ut.ac.ir
2- استادیار دانشگاه تهران جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3- استادیار جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
چکیده:   (2292 مشاهده)
تغییر اقلیم، مقیاس ­های جغرافیایی (جهانی، منطقه­ای، ملی و محلی) را تحت تأثیر قرار می ­دهد و شدت آن در کشورهای گوناگون مختلف است به­­ طوریکه در یک کشور زمینه­ ی خشکسالی، گرمایش هوا و در کشور دیگر بارش بیش از حد برف و بارندگی، خود را نشان می­دهد. با توجه به قرارگیری کشور ایران در عرض­های جغرافیایی پایین، این کشور در زمره­ی کشورهایی قرار دارد که از پیامدهای امنیتی تغییر اقلیم در امان نبوده است. پژوهش حاضر در پی پاسخ­دهی به دو پرسش می­باشد: 1) پیامدهای امنیتی تغییر اقلیم بر کشور ایران کدامند و کدام مؤلفه­ها بیشترین تأثیر را بر کشور ایران دارند؟ 2) کدام شاخص از ارکان حکمروایی شایسته به­ عنوان یک راه­حل بیشترین تأثیر را بر کاهش اثرات تغییرات اقلیمی بر کشور ایران دارد؟ در این پژوهش جامعه­ی مورد مطالعه نخبگان و متخصصان آشنا به موضوع تحقیق هستند که تعداد 100 نفر از آن­ها به منظور نمونه­گیری با روش گلوله برفی انتخاب شدند و از پرسشنامه­ی محقق ساخته برای جمع­آوری داده­ها و اطلاعات، جهت تجزیه و تحلیل استفاده شد و همچنین با استفاده از نرم­افزارهای SPSS و MINITAB به ارزیابی داده­ها پرداخته شد. نتایج بررسی­ها با توجه به میزان P-value به­دست آمده که برابر با 0.000 بوده و از آلفای 0.05 کوچکتر است، نشان­دهنده­ی وجود تفاوت میان پیامدهای طبیعی و انسانی تغییراقلیم در کشور ایران است. نتایج آزمون توکی بیانگر این است که پیامد طبیعی تغییراقلیم با میانگین 4.0584 در گروه A  و پیامدهای انسانی با میانگین 3.4460 نیز در گروه B قرار گرفته است. همچنین نتایج آزمون فریدمن تأثیر ارکان حکمروایی شایسته در کنترل و کاهش پیامدهای امنیتی تغییرات اقلیمی در ایران نشان می­دهد که مسئولیت­پذیری با میانگین رتبه­ی 5.79 در رتبه­ی اول، حاکمیت قانون با میانگین رتبه­ی 5.62 در رتبه­ی دوم و پاسخگو بودن مسئولان با میانگین رتبه­ی 5.32 در رتبه ی سوم قرار دارند.
متن کامل [PDF 1061 kb]   (97 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: جغرافیای سیاسی
دریافت: 1400/1/4 | پذیرش: 1400/8/4

فهرست منابع
1. باکلی، هریت و پیتر نیول (1396). حکمروایی تغییر آب‌وهوا، ترجمه محمدکاظم شمس پویا، علی محمدنژاد، علی¬اصغر لشگری و آرش قربانی¬سپهر، چاپ اول. انتشارات پاپلی، مشهد.
2. تریف، تری و همکاران (1383). رویکرد زیست‌محیطی، مراحل بنیادین اندیشه در مطالعات امنیت ملی، چاپ اول، انتشارات پژوهشگاه مطالعات راهبردی، گردآوری و تدوین اصغر افتخاری.
3. تقوی، لعبت و سبحان طیبی (1391). چالش¬های جهانی حقوق بین¬الملل محیط¬زیست: تغییرات آب‌وهوایی، تهدیدی برای صلح و امنیت بین¬المللی، مطالعات بین¬المللی پلیس، 3 (11): 135-118.
4. ربیعی، حسین. (1397). چالش¬ها و پیامدهای امنیتی - زیستی شور شدن آب اروندرود، مجموعه مقالات کتاب امنیت زیست‌محیطی ایران، به اهتمام مراد کاویانی¬راد، چاپ اول، پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران.
5. طلا، حسین، متقی، افشین و آرش قربانی¬سپهر (1398). دیپلماسی و مدیریت سیاسی شهر (مفاهیم، الگوها و مناسبات در فضای شهر)، تهران: انجمن جغرافیایی ایران.
6. عزمی، مجید، عابدینی، یوسفعلی، تقی¬لو، بهزاد و حسین کتابی (1391). چالش¬های حقوقی حفاظت از مناطق چهارگانه تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط¬زیست، اولین همایش ملی حفاظت و برنامه¬ریزی محیط¬زیست.
7. کاظمی¬زاده، مظفری (1387). تغییرات آب‌وهوایی و سلامت انسان، رشد زمین¬شناسی، (14) 1: 10-2.
8. کاویانی¬راد، مراد. (1392). تبیین نسبت اکولوژی و سیاست، مجموعه مقالات کتاب اکولوژی سیاسی، به اهتمام مراد کاویانی¬راد، چاپ اول، پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران.
9. کرمی، صادق (1397). تغییر اقلیم در ایران؛ پیامدهای امنیتی و راهکارهای مدیریتی (نمونه موردی: حوضه آبریز مرکزی)، مجموعه مقالات امنیت زیست‌محیطی، به اهتمام مراد کاویانی¬راد، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
10. کرمی، صادق (1399). بازکاوی پیامدها و شیوه¬های مدیریت تغییرات اقلیمی (نمونه موردی: حوضه آبریز مرکزی ایران)، نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، 20 (59): 37-19.
11. کریمی¬پور، یدالله و همکاران (1396). تبیین پیامدهای امنیتی تغییر اقلیم در حوضه آبریز مرکزی ایران، نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، 17 (46): 92-73.
12. کوثری، محمدرضا و همکاران (1387). بررسی روند تغییرات بارش، دما و رطوبت نسبی در 26 ایستگاه سینوپتیک کشور، ویژه-نامه منابع طبیعی، 21 (3):207-196.
13. متقی، افشین، قربانی¬سپهر، آرش، دلالت، مراد و سمیرا چناری (1398). تحلیل کلان‌روند زیست‌محیطی با تأکید بر تغییر اقلیم و پیامدهای آن بر «زیستِ جهان»، تهران: همایش بین¬المللی تغییراقلیم؛ پیامدها، سازگاری و تعدیل.
14. محمدی، حسین و فرحناز تقوی (1384)، روند شاخص¬های حدی دما و بارش در تهران، پژوهش¬های جغرافیایی، 37 (53): 172-153.
15. مهکویی، حجت؛ جابری، کاظم و زهرا پیشگاهی¬فرد (1393). تهدیدات زیست‌محیطی در کشورهای منطقه ژئوپلیتیکی خلیج‌فارس با تأکید بر بحران آب، فصلنامه برنامه¬ریزی منطقه¬ای، 4 (13): 143-133.
16. هندیانی، عبدالله و ابراهیم داودی دهقانی (1394). ماهیت¬شناسی تهدید نرم با رویکرد انتظامی، فصلنامه پژوهش¬های دانش انتظامی، 17 (4): 87-65.
17. Agbola BS, Ajayi O, Taiwo OJ, Wahab BW. (2012). The August 2011 flood in Ibadan, Nigeria: Anthropogenic causes and consequences. International Journal of Disaster Risk Science. 3(4): pp. 207-17. https://doi.org/ 10.1007/s13753-012-0021-3 [DOI:10.1007/s13753-012-0021-3]
18. Amiraslani, F., Caiserman, A. (2018). Multi-Stakeholder and Multi-Level Interventions to Tackle Climate Change and Land Degradation: The Case of Iran. Journal Sustainability. 10(6): 1-17. [DOI:10.3390/su10062000.]
19. Azmi, Majid, Abedini, Yusuf Ali, Taghilo, Behzad and Hossein Ketabi (2012). The legal challenges of protecting the four regions under the management of the Environmental Protection Organization, the first national conference on environmental protection and planning. [In Persian].
20. BIC. (2019). Iran and Climate Refugees: an Alarming Situation. Brussels International Center For Reseaech and Human Right. pp. 1-7. Available at: http://www.bic-rhr.com.
21. Buckley, Harriet and Peter Newell (2017). The rule of climate change, translated by Mohammad Kazem Shams Pooya, Ali Mohammad Nejad, Ali Asghar Lashgari and Arash Ghorbani Sepehr, first edition. Papoli Publications, Mashhad. [In Persian].
22. Bulkeley, H. and ‬ Newell, P‬ (2015). Governing climate change,Second edition. Routledge, London and New York. [DOI:10.4324/9781315758237]
23. Chau VN, Holland J, Cassells S, Tuohy M. (2013). Using GIS to map impacts upon agriculture from extreme floods in Vietnam. Applied Geography. 41: pp. 65-74. [DOI:10.1016/j.apgeog.2013.03.014.]
24. Cutforth,h,b.,Gwoodvin,R,J. Mcconkey, D.G.smith, P.G.Jefferson., (1999). "climate change in the semiarid prairie of south western saakthwestern:late winter-early spring".can. plant. sci.79:343-353. [DOI:10.4141/P98-137]
25. Fadia Maghsood, F and et al. (2019). Climate Change Impact on Flood Frequency and Source Area in Northern Iran under CMIP5 Scenarios. Journal Water. 11(273): pp. 1-21. https://doi.org/ 10.3390/w11020273. [DOI:10.3390/w11020273.]
26. Hendiani, Abdullah and Ebrahim Davoodi Dehghani (2015). The nature of soft threat with a law enforcement approach, Journal of Law Enforcement Science Research, 17 (4): 65-87. [In Persian].
27. Homet, Dixon, Thomas F(1994), environmental scarcittes and violentnconflict: evidence from cases.At:http://p dictionary. Reference.com/ browse
28. Karami, Sadeq (2018). Climate change in Iran; Security implications and management solutions (case example: central watershed), collection of articles on environmental security, edited by Murad Kaviani-Rad, Tehran: Strategic Studies Research Institute. [In Persian].
29. Karami, Sadeq (2020). Investigating the consequences and methods of climate change management (Case example: Iran's Central Watershed), Applied Research Journal of Geographical Sciences, 20 (59): 19-37. [In Persian]. [DOI:10.29252/jgs.20.59.19]
30. Karimipour, Yadullah and et al (2017). Explaining the security implications of climate change in the central watershed of Iran, Applied Research Journal of Geographical Sciences, 17 (46): 92-73. [In Persian].
31. Kaviani Rad, Murad (2013). Explaining the relationship between ecology and politics, a collection of articles in the book Political Ecology, by Murad Kaviani-Rad, first edition, Strategic Studies Research Institute, Tehran. [In Persian].
32. Kazemizadeh, Mozafari (2008). Climate change and human health, Geology Development, (14) 1: 10-2. [In Persian].
33. Kosari, Mohammadreza and et al (2008). Investigating the trend of changes in precipitation, temperature and relative humidity in 26 synoptic stations of the country, Special Journal of Natural Resources, 21 (3):207-196. [In Persian].
34. Mahkui, Hojjat, Jaberi, Kazem and Zahra Pishgahifard (2014). Environmental threats in the countries of the geopolitical region of the Persian Gulf with an emphasis on the water crisis, Regional Planning Quarterly, 4 (13): 133-143. [In Persian].
35. Mayer, Michael (2012) what is geopolitics? - debate on the term geopolitics at/http://www. Geopoliticsnorth.org/
36. Mohammadi, Hossein and Farahnaz Taqavi (2005). The trend of extreme temperature and precipitation indices in Tehran, Geographical Researches, 37 (53): 172-153. [In Persian].
37. Motaghi, Afshin, Ghorbani Sepehr, Arash, Delalat, Murad and Samira Chenari (2019). Macro analysis of the environmental trend with emphasis on climate change and its consequences on the world's life, Tehran: International Conference on Climate Change; Consequences, adaptability and adjustment. [In Persian].
38. Rabiei, Hossein (2018). Biological-security challenges and consequences of salinization of Arvandroud water, a collection of articles in the book Environmental Security of Iran, by Murad Kaviani-Rad, first edition, Strategic Studies Research Institute, Tehran. [In Persian].
39. Taghavi, F., (2010), Linkage between Climate Change and Extreme Events in Iran, Journal of the Earth & Space Physics2, 33-43.
40. taghavi, lobat, and Sobhan Tayyebi (2012). Global challenges of international environmental law: Climate change, a threat to international peace and security, International Police Studies, 3 (11): 118-135. [In Persian].
41. Tala, Hossein, Motaghi, Afshin and Arash Ghorbani Sepehr (2019). Diplomacy and political management of the city (concepts, patterns and relationships in the city space), Tehran: Geographical Society of Iran. [In Persian].
42. Tien Bui, D and et al. (2019). Flood Spatial Modeling in Northern Iran Using Remote Sensing and GIS: A Comparison between Evidential Belief Functions and Its Ensemble with a Multivariate Logistic Regression Model. Jornal Remote Sens. 11: pp. 1-27. http://doi:10.3390/rs11131589.
43. Triff, Terry and et al (2004). Environmental approach, fundamental stages of thought in national security studies, first edition, publications of strategic studies research center, compiled and edited by Asghar Eftekhari. [In Persian].
44. Wiley, Lindsay F, Lawrence O, Gostin, (2003). The International Response to Climate Change: an Agenda for Global Health.
45. Williams, Michael C. (2003). "Words, Images, Enemies: Securitization and International Politics", International Studies Quarterly 47 (4): 511-31. [DOI:10.1046/j.0020-8833.2003.00277.x]
46. Woldman, S. (2018). One of Iran's biggest economic challenges has been a cycle of extreme droughts that began in the 1990s, scientific American.
47. Yadollahie, M. (2019). The Flood in Iran: A Consequence of the Global Warming?. International Jornal of Occupational and Environmental Medicine. 10(2): 56-56. Available at: http://www.theijoem.com. http://doi: 10.15171/ijoem.2019.1681.

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.