تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

سنجش میزان پایداری و تحلیل عوامل موثر بر دستیابی به توسعه پایدار در محلات شهری بندر ماهشهر

نویسندگان
بهروز غداری
صادق بشارتی فر
زرین فروغی
دانشگاه ازاد اسلامی
10.61882/jgs.26.80.8
چکیده
ارزیابی شاخص های توسعه پایدار، بعنوان محور تعالی انسانی، پایه و اساس غالب برنامه ریزی های شهری و آمایش سرزمین بوده و نقش تعیین کننده­ای در پراکندگی فضایی و شکل­گیری رفتار محیطی جوامع انسانی دارد. روش پژوهش حاضر توصیفی- تحلیلی و ابزار اصلی آن پرسشنامه محقق ساخته شده می باشد. جمع آوری داده ها با استفاده از روش های کتابخانه و پیمایشی (ابزار پرسشنامه) صورت گرفت. جامعه آماری محلات 35 گانه شهر بندر ماهشهر می باشد. حجم نمونه از طریق فرمول کوکران با سطح اطمینان 95 درصد با استفاده از تعداد خانوار شهر ماهشهر 382 نفر که از طریق نمونه گیری به روش تصادفی ساده در سطح محلات اقدام به توزیع پرسشنامه نموده است. بر اساس معیارهای پژوهش نتایج نشان داده که محلات شهر بندر ماهشهر در وضعیت ناپایداری قرار دارند و شدت ناپایداری در بین انها متفاوت می باشد. بطوری که در شاخص های منتخب از بین محلات 35 گانه فقط محله های شماره 1،2،6،15،16،17،19در سطح پایدار و سایر محلات(28) در وضعیت ناپایدار قرار دارند، این وضعیت متأثر از موقعیت انان در ساختار فضایی شهر می باشد، که باعث شکل گیری نابرابری های محله ای در برخورداری از شاخص های پایداری و جدایی گزینی اجتماعی گردیده است. نتایج تحلیل مسیر نشان داده که تمامی شاخص های اقتصادی، اجتماعی، کالبدی، زیست محیطی و عدالت فضایی اثر مثبت و معناداری بر توسعه پایدار شهر ماهشهر دارند که در بین انها شاخص اقتصادی بیشترین اثر را در توسعه پایدار محلات  شهر دارا می باشد.

واژگان کلیدی: ارزیابی، توسعه پایدار، محلات، برنامه ریزی، ماهشهر
کلیدواژه‌ها
رزیابی
توسعه پایدار
محلات
برنامه ریزی
ماهشهر

عنوان مقاله English

Assessing the degree of sustainability and analyzing the factors affecting the achievement of sustainable development in urban areas of Mahshahr port

نویسندگان English

Behroz ghadar
sadegh besharatifar
Zarin forougi forougi
Branch, Islamic Azad University, mahshahr
چکیده English

Abstract

 Evaluation of indicators of sustainable development, as the axis of human excellence, is the dominant basis of urban planning and land management and has a decisive role in spatial dispersion and the formation of environmental behavior of human societies. The method of this research is descriptive-analytical and its main tool is a researcher-made questionnaire. Data were collected using library and survey methods (questionnaire tool). The statistical population is 35 neighborhoods of Bandar Mahshahr that the sample size through Cochran's formula with 95% confidence level using the number of households in Mahshahr 382 people who through simple random sampling in the neighborhood has distributed a questionnaire.  Based on the research criteria, the results show that the neighborhoods of Bandar Mahshahr are in a state of instability and the severity of instability is different between them.  So that in the selected indicators from the 35 neighborhoods, only neighborhoods 1, 2, 6, 15, 16, 17, 19 are at a stable level and other neighborhoods (28) are in an unstable situation, this situation is affected by their position in  It is the spatial structure of the city, which has led to the formation of neighborhood inequalities in terms of indicators of social stability and segregation.  The results of route analysis have shown that all economic, social, physical, environmental and spatial justice indicators have a positive and significant effect on sustainable development of Mahshahr city, among which the economic index has the greatest effect on sustainable development of urban areas.

 Keywords: evaluation, sustainable development, neighborhoods, planning, Mahshahr

کلیدواژه‌ها English

Evaluation
sustainable development
neighborhoods
Planning
Mahshahr
تقوایی، مسعود، صفرآبادی، اعظم(1392)، توسعه پایدار شهری و برخی عوامل موثر بر آن(مطالعه موردی: شهر کرمانشاه)، مجله مطالعات جامعه شناختی شهری، سال سوم، شماره ششم، بهار، صص 1-22
تقوایی، مسعود، صفرآبادی، اعظم(1392)، توسعه پایدار شهری و برخی عوامل موثر بر آن(مطالعه موردی: شهر کرمانشاه)، مجله مطالعات جامعه شناختی شهری، سال سوم، شماره ششم، بهار، صص 1-22
حبیبی، کیومرث، قادری، امیر، اسدی، جمشید، رحیمی، آرمان(1397)، ارزیابی سطح پایداری محلات غیررسمی با استفاده از مدل ردپای اکولوژیک (نمونه مطالعاتی: محله عباس‌آباد شهر سنندج). فصلنامه مطالعات شهری، دوره 7، شماره 26، صص 89-98.
حبیبی، کیومرث، قادری، امیر، اسدی، جمشید، رحیمی، آرمان(1397)، ارزیابی سطح پایداری محلات غیررسمی با استفاده از مدل ردپای اکولوژیک (نمونه مطالعاتی: محله عباس‌آباد شهر سنندج). فصلنامه مطالعات شهری، دوره 7، شماره 26، صص 89-98.
سازمان راه و شهرسازی استان خوزستان، طرح تفصیلی شهر بندر ماهشهر، 1395
سازمان راه و شهرسازی استان خوزستان، طرح تفصیلی شهر بندر ماهشهر، 1395
ساسانپور، فرزانه، مصطفوی صاحب، سوران، یوسفی فشکی، محسن(1392)، ارزیابی پایداری محلات شهر سقز، فصلنامه پژوهش های جغرافیایی و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران.
ساسانپور، فرزانه، مصطفوی صاحب، سوران، یوسفی فشکی، محسن(1392)، ارزیابی پایداری محلات شهر سقز، فصلنامه پژوهش های جغرافیایی و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران.
محمد زاده، سجاد(1384)، تحلیل پایدار محله های شهری نمونه شهر ماکو، پایان نامه کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده علوم زمین، صص35-46.
محمد زاده، سجاد(1384)، تحلیل پایدار محله های شهری نمونه شهر ماکو، پایان نامه کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده علوم زمین، صص35-46.
محمده ده چشمه، پرویزیان، علیرضا، علیزاده، مهدی.( 1396). استخراج و سنجش شاخص های شهر سالم در مناطق هشت گانه شهر اهواز، نشریه پژوهش و برنامه ریزی شهری تهران،دوره 8، شماره 29، صص161-178.
محمده ده چشمه، پرویزیان، علیرضا، علیزاده، مهدی.( 1396). استخراج و سنجش شاخص های شهر سالم در مناطق هشت گانه شهر اهواز، نشریه پژوهش و برنامه ریزی شهری تهران،دوره 8، شماره 29، صص161-178.
مختاری ملک آبادی، رضا، مرصوصی، نفیسه،حسینی، سید علی و محمد غلامی(1394)، سنجش و ارزیابی شاخص های پایدار در شهرهای استخراجی( نمونه موردی: شهر استخراجی عسلویه) مجله پژوهش و برنامه ریزی شهری، سال پنجم، شماره نوزدهم، ص92.
مختاری ملک آبادی، رضا، مرصوصی، نفیسه،حسینی، سید علی و محمد غلامی(1394)، سنجش و ارزیابی شاخص های پایدار در شهرهای استخراجی( نمونه موردی: شهر استخراجی عسلویه) مجله پژوهش و برنامه ریزی شهری، سال پنجم، شماره نوزدهم، ص92.
هودسنی، هانیه(1384)، توسعه محله ای پایدار(مفاهیم نظری و خاستگاه تاریخی)، سمینار کارشناسی ارشد شهرسازی، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده هنر.
هودسنی، هانیه(1384)، توسعه محله ای پایدار(مفاهیم نظری و خاستگاه تاریخی)، سمینار کارشناسی ارشد شهرسازی، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده هنر.
هوشیار، حسن، شریفی، بایزید. (1396). ارزیابی وضعیت پایداری محله‌ها در شهرهای مرزی (مطالعۀ موردی: محله‌های شهر پیرانشهر). جغرافیای اجتماعی شهری، دوره 1، شماره 4، صص 149-168.
هوشیار، حسن، شریفی، بایزید. (1396). ارزیابی وضعیت پایداری محله‌ها در شهرهای مرزی (مطالعۀ موردی: محله‌های شهر پیرانشهر). جغرافیای اجتماعی شهری، دوره 1، شماره 4، صص 149-168.
B-ang-jun, W., Min, Hz., Fang, J. (2009), Analyzing on the selecting behavior of mining cities, industrial transition based on the view point of sustainable development: a perspective of evolution aryl game ,Procardia Earth and Planetary Science1,pp.1647-1653.
B-ang-jun, W., Min, Hz., Fang, J. (2009), Analyzing on the selecting behavior of mining cities, industrial transition based on the view point of sustainable development: a perspective of evolution aryl game ,Procardia Earth and Planetary Science1,pp.1647-1653.
Cleaner Production, Volume 210, Pp 146-158
Cleaner Production, Volume 210, Pp 146-158
Corburn. J, Sverdlik. A (2019). Informal Settlements and Human Health, Integrating Human Health into Urban and Transport Planning, 978-3-319-74983-9, pp 155-171
Corburn. J, Sverdlik. A (2019). Informal Settlements and Human Health, Integrating Human Health into Urban and Transport Planning, 978-3-319-74983-9, pp 155-171
Crowther, D., Seifi, S., & Moyeen, A. (2018). The Goals of Sustainable Development.
Crowther, D., Seifi, S., & Moyeen, A. (2018). The Goals of Sustainable Development.
Cugurullo, F. (2017) Exposing smart cities and eco-cities: Frankenstein urbanism and the sustainability challenges of the experimental city. Environ. Plan. A, 50, pp1–20
Cugurullo, F. (2017) Exposing smart cities and eco-cities: Frankenstein urbanism and the sustainability challenges of the experimental city. Environ. Plan. A, 50, pp1–20
David Setter thwarted and Diana Milting.(2012). Urbanization as a Threat or Opportunity in the Promotion of Human Well/ being in the 21 set Century( The
David Setter thwarted and Diana Milting.(2012). Urbanization as a Threat or Opportunity in the Promotion of Human Well/ being in the 21 set Century( The
Dempsey, N., Bramley, G., Power, S., & Brown, C. (2011). The social dimension of sustainable development: Defining urban social sustainability. Sustainable development, 19(5), pp289-300
Dempsey, N., Bramley, G., Power, S., & Brown, C. (2011). The social dimension of sustainable development: Defining urban social sustainability. Sustainable development, 19(5), pp289-300
Kaur. H, Garg. P (2019). Urban sustainability assessment tools: A review, Journal of
Kaur. H, Garg. P (2019). Urban sustainability assessment tools: A review, Journal of
Kim, T. B. (2010). Collaborative governance for sustainable development in urban planning in South Korea (Doctoral dissertation, University of Birmingham).
Kim, T. B. (2010). Collaborative governance for sustainable development in urban planning in South Korea (Doctoral dissertation, University of Birmingham).
Kline, E,(1995),Sustainable community indicators’ In: Roseland , M. (Ed). Eco – city
Kline, E,(1995),Sustainable community indicators’ In: Roseland , M. (Ed). Eco – city
Krause, M.(1996); Nachhaltigeit Dimension Eines Beg riffs und Seine Bedeutung fur die Raumliche planning, Frey Universidad Berlin, Fachbereich Geowissenschaften. Berlin. Institute fur Geographische wissenschaft
Krause, M.(1996); Nachhaltigeit Dimension Eines Beg riffs und Seine Bedeutung fur die Raumliche planning, Frey Universidad Berlin, Fachbereich Geowissenschaften. Berlin. Institute fur Geographische wissenschaft
Moss, M.; M. Kaufman, S. and M. Townsend, A. (2006). "The relationship of sustainability to telecommunications", Technology in Society 28,pp235–244.
Moss, M.; M. Kaufman, S. and M. Townsend, A. (2006). "The relationship of sustainability to telecommunications", Technology in Society 28,pp235–244.
Roseland, Mark, (2000) sustainable community development integrating envormental, Economic and social objective community Economic Development center.
Roseland, Mark, (2000) sustainable community development integrating envormental, Economic and social objective community Economic Development center.
Singh.R.K.et al(2012),An overview of sustainability assessment methodologies. Ecological Indicators 15,pp 281-299.Journal
Singh.R.K.et al(2012),An overview of sustainability assessment methodologies. Ecological Indicators 15,pp 281-299.Journal
UN- HABITAT (2009) Urban Governance index (UGI) a tool to measure progress in achieving good urban governance. www.un habitat.org. Initiative: p36
UN- HABITAT (2009) Urban Governance index (UGI) a tool to measure progress in achieving good urban governance. www.un habitat.org. Initiative: p36
Williams, Michael, (1985) Neighborhood Organizations: Seeds of a New Urban Life, We Sport, Greenwood Press.
Williams, Michael, (1985) Neighborhood Organizations: Seeds of a New Urban Life, We Sport, Greenwood Press.
Yigitcanlar, T., & Teriman, S. (2015). Rethinking sustainable urban development: towards an integrated planning and development process. International Journal of Environmental Science and Technology, 12(1),pp 341-352.
Yigitcanlar, T., & Teriman, S. (2015). Rethinking sustainable urban development: towards an integrated planning and development process. International Journal of Environmental Science and Technology, 12(1),pp 341-352.
Yıldız, S., Wilma, M., Kıvrak, S. & Gultekin, B. A. (2016), Neighborhood Sustainability Assessment Tools and a Comparative Analysis of Five Different Assessment Tools, Plan lama, 26(2)pp93–100
Yıldız, S., Wilma, M., Kıvrak, S. & Gultekin, B. A. (2016), Neighborhood Sustainability Assessment Tools and a Comparative Analysis of Five Different Assessment Tools, Plan lama, 26(2)pp93–100