تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

بررسی و تحلیل عوامل و محرک های موثر بر همگرائی و انسجام ملی (مورد پژوهی: قوم بلوچ در جنوب شرق کشور)

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم سیاسی؛ واحد زاهدان؛ دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان؛ ایران
2 استادیار علوم سیاسی؛ واحد زاهدان؛ دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان؛ ایران
3 دانشگاه علوم پژشکی زاهدان
چکیده
عوامل و محرک‌های مؤثر بر همگرایی و واگرایی که در تعیین چگونگی و کیفیت انسجام ملی نقش عمدهای دارند، مفاهیمی منفک از هم نیستند، بلکه متغیرهایی هستند که دارای پیوندی معکوس و متأثر از هم می‌باشند که شناسایی و تحلیل آن‌ها نقش و تأثیر مهمی بر همگرائی و انسجام ملی و در نتیجه تأمین امنیت کشور دارد. با توجه به اهمیت این موضوع پژوهش حاضر با هدف بررسی و تحلیل عوامل و محرک-های مؤثر بر همگرائی و انسجام ملی در جنوب شرق کشور انجام گرفته است. در همین راستا، مقاله حاضر که به لحاظ هدف بنیادی و اطلاعات آن به روش کتابخانه‌ای و اسنادی فراهم آمده است در پی پاسخ به این سؤال بوده است که مهم‌ترین عوامل و محرک‌های مؤثر بر همگرائی و انسجام ملی قوم بلوچ در جنوب شرق کشور کدم‌اند؟ یافته‌های پژوهش نشان داد که عوامل مختلفی بر همگرایی و واگرایی قوم بلوچ در استان سیستان و بلوچستان اثرگذار هستند، این عوامل را می‌توان به دو دسته عوامل و محرک‌های داخلی و خارجی دسته‌بندی نمود. نتایج تحقیق نشان داد که اعتماد متقابل-رضایت‌مندی مردم، تمرکززدایی و تجمع زدایی صنایع و مراکز تصمیم‌گیری، تقویت هویت قومی در راستای هویت ملّی، ظرفیت‌های اسناد بالادستی و نقش آن‌ها در انسجام ملّی، پیوستگی تاریخی بلوچ و استان سیستان و بلوچستان با ایران، آداب‌ورسوم اجتماعی مشترک، نقش مؤثر و مثبت نخبگان قومی و ملی این قوم و استان را می‌توان به‌عنوان مهم‌ترین عوامل داخلی و گسترش فرامرزی قوم بلوچ در جنوب شرق کشور و کانونیت فرهنگی قوم بلوچ در جنوب شرق ایران، سیاست تنش‌زدایی منطقه‌ای، ارتباطات اقتصادی تاریخیِ تجاری با کشورهای هم‌جوار و رواج بازارچه‌های مرزی امروزی با کشورهای افغانستان و پاکستان مهم‌ترین عوامل و محرک‌های خارجی مؤثر بر همگرائی و انسجام ملی قوم بلوچ در استان سیستان و بلوچستان و در جنوب شرق کشور می‌باشند
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Investigating and analyzing the factors and Drivers affecting the convergence and national cohesion (Case study: Baloch people in southeastern country)

نویسندگان English

abas Jahan Abadian 1
Yaser kahrazeh 2
Parviz Reza Mirlotfi 3
1 , Islamic Azad University, Zahedan Branch
2 Islamic Azad University, Zahedan Branch
3 University of Medical Sciences
چکیده English

Factors and stimuli that influence convergence and divergence play a crucial role in determining the process and quality of national cohesion. These factors and stimuli are not synonymous; rather, they are interconnected and mutually influential variables. Understanding the impact of convergence and national cohesion on overall security is of utmost importance. This study aims to investigate and analyze the factors and stimuli that affect national convergence and cohesion in the southeastern region of the country. Similarly, this article seeks to address the fundamental question of the primary factors and stimuli that influence convergence and cohesion among the Baloch people in the southeast. The research findings indicate that various factors significantly impact the convergence and divergence of the Baloch people in the Sistan and Baluchestan province. These factors can be classified into two categories: internal and external stimuli. The study underscores the significance of factors such as mutual trust, decentralization, concentration of industries and decision-making centers, strengthening ethnic identity in alignment with national identity, the role of historical documents in promoting national cohesion, the cultural center of the Baloch people in southeastern Iran, common social customs, and the positive influence of ethnic and national elites. Additionally, the study recognizes the influence of regional political tensions, historical economic ties with neighboring countries, and the prevalence of border markets with Afghanistan and Pakistan as significant factors that shape convergence, divergence, and national cohesion among the Baloch people in the Sistan and Baluchestan province in the southeast of the country.

کلیدواژه‌ها English

Security
national cohesion
Convergence
Baluchi people
southeastern Iran
بیگدلو، رضا، طولابی‌نژاد، مهرشاد، پایدار، ابوذر، (1396)، بررسی تاثیر عملکرد نیروی انتظامی در برقراری امنیت روستاهای مناطق مرزی (مورد مطالعه: روستاهای حوزه استحفاظی شهرستان میرجاوه)، پژوهشنامه نظم و امنیت انتظامی، 10 (36): 49- 76.
بیگدلو، رضا، طولابی‌نژاد، مهرشاد، پایدار، ابوذر، (1396)، بررسی تاثیر عملکرد نیروی انتظامی در برقراری امنیت روستاهای مناطق مرزی (مورد مطالعه: روستاهای حوزه استحفاظی شهرستان میرجاوه)، پژوهشنامه نظم و امنیت انتظامی، 10 (36): 49- 76.
پیشگاهی‌فرد، زهرا، (1388)، ارتباط بین پراکندگی اقوام ایرانی و امنیت مرزها، فصلنامه ژئوپلتیک، 5 (1): 47- 71.
پیشگاهی‌فرد، زهرا، (1388)، ارتباط بین پراکندگی اقوام ایرانی و امنیت مرزها، فصلنامه ژئوپلتیک، 5 (1): 47- 71.
جردن، تری و راونتری، لستر، (1380)، مقدمه‌ای بر جغرافیای فرهنگی. ترجمه سیمین تولایی و محمد سلیمانی، انتشارات پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
جردن، تری و راونتری، لستر، (1380)، مقدمه‌ای بر جغرافیای فرهنگی. ترجمه سیمین تولایی و محمد سلیمانی، انتشارات پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
حافظ نیا، محمدرضا، (1385)، اصول و مفاهیم ژئوپلیتیک، مشهد: انتشارات پاپلی.
حافظ نیا، محمدرضا، (1385)، اصول و مفاهیم ژئوپلیتیک، مشهد: انتشارات پاپلی.
حافظ‌نیا، محمدرضا، کاویانی، مراد، (1385)، نقش هویت قومی در همبستگی ملی (مطالعه موردی قوم بلوچ)، مجله پژوهشی دانشگاه اصفهان (علوم انسانی)، 20(1): 15- 46.
حافظ‌نیا، محمدرضا، کاویانی، مراد، (1385)، نقش هویت قومی در همبستگی ملی (مطالعه موردی قوم بلوچ)، مجله پژوهشی دانشگاه اصفهان (علوم انسانی)، 20(1): 15- 46.
حسین یاوری بافقی, امیر, مستجابی سرهنگی, حمید, رضا اسماعیلی, احمد. (1392). تحلیلی بر تأثیر هم‌گرایی ملی اقوام ایرانی بر امنیت عمومی جمهوری اسلامی ایران. پژوهشنامه نظم و امنیت انتظامی, 6(22), 135-154.
حسین یاوری بافقی, امیر, مستجابی سرهنگی, حمید, رضا اسماعیلی, احمد. (1392). تحلیلی بر تأثیر هم‌گرایی ملی اقوام ایرانی بر امنیت عمومی جمهوری اسلامی ایران. پژوهشنامه نظم و امنیت انتظامی, 6(22), 135-154.
حشمتی‌جدید، مهدی، نقرهای، فرهاد، حسن‌زاده، محمد، (1395)، بررسی عوامل مؤثر بر عملکرد گروه‌های قومی و مذهبی در امنیت داخلی استان سیستان و بلوچستان (با تأکید بر گروههای قومی و مذهبی شهرستان سروان)، مجله سیاست دفاعی، 24(96): 141- 182.
حشمتی‌جدید، مهدی، نقرهای، فرهاد، حسن‌زاده، محمد، (1395)، بررسی عوامل مؤثر بر عملکرد گروه‌های قومی و مذهبی در امنیت داخلی استان سیستان و بلوچستان (با تأکید بر گروههای قومی و مذهبی شهرستان سروان)، مجله سیاست دفاعی، 24(96): 141- 182.
خاکی، غلامرضا (1387)، روش تحقیق با رویکردی به پایان نامه نویسی، انتشارات بازتاب.
خاکی، غلامرضا (1387)، روش تحقیق با رویکردی به پایان نامه نویسی، انتشارات بازتاب.
رضازاده، زهره، شاطری، مفید، راستی، عمران، (1393)، اقدامات توسعه‌ای و نقش آن در تأمین امنیت پایدار مناطق مرزی (مطالعه موردی: کمربند سبز دشت خوشاب/ مرز خراسان جنوبی با افغانستان)، فصلنامه مطالعات فرهنگی - اجتماعی خراسان، 9 (1): 49- 72.
رضازاده، زهره، شاطری، مفید، راستی، عمران، (1393)، اقدامات توسعه‌ای و نقش آن در تأمین امنیت پایدار مناطق مرزی (مطالعه موردی: کمربند سبز دشت خوشاب/ مرز خراسان جنوبی با افغانستان)، فصلنامه مطالعات فرهنگی - اجتماعی خراسان، 9 (1): 49- 72.
سلیمی سبحان، محمدرضا، حیدری، جهانگیر، نیکجو، ایرج، (1395)، بررسی و تحلیل تاریخی عوامل موثر بر همگرایی و واگرایی اقوام ایرانی (نمونه پژوهی: قوم کرد)، مطالعات تاریخ انتظامی، 3(8): 75- 98.
سلیمی سبحان، محمدرضا، حیدری، جهانگیر، نیکجو، ایرج، (1395)، بررسی و تحلیل تاریخی عوامل موثر بر همگرایی و واگرایی اقوام ایرانی (نمونه پژوهی: قوم کرد)، مطالعات تاریخ انتظامی، 3(8): 75- 98.
طلوعی، هادی، (1395)، رابطه مناسبات قومی و امنیت در استان سیستان و بلوچستان، فصلنامه سیاست، 3(10): 107- 122.
طلوعی، هادی، (1395)، رابطه مناسبات قومی و امنیت در استان سیستان و بلوچستان، فصلنامه سیاست، 3(10): 107- 122.
عزتی، مرتضی (1376)، روش تحقیق در علوم اجتماعی، موسسه تحقیقات اقتصادی دانشگاه تربیت مدرس، جلد اول.
عزتی، مرتضی (1376)، روش تحقیق در علوم اجتماعی، موسسه تحقیقات اقتصادی دانشگاه تربیت مدرس، جلد اول.
فرجی، بهرام و حسینی، سیدمهدی و کرامت، محمدقلی،(1394)، عوامل همگرایی ملی اقوام و تأثیر آن بر امنیت پایدار جمهوری اسلامی ایران،هشتمین کنگره انجمن ژئوپلیتیک ایران همدلی اقوام ایرانی انسجام و اقتدار ملی،سنندج.
فرجی، بهرام و حسینی، سیدمهدی و کرامت، محمدقلی،(1394)، عوامل همگرایی ملی اقوام و تأثیر آن بر امنیت پایدار جمهوری اسلامی ایران،هشتمین کنگره انجمن ژئوپلیتیک ایران همدلی اقوام ایرانی انسجام و اقتدار ملی،سنندج.
قالیباف، محمدباقر؛ یاری‌شگفتی، اسلام و رمضان‌زاده لسبویی، مهدی (1387)، تأثیر ابعاد سرمایه اجتماعی بر امنیت مرزها (مطالعه موردی: بخش مرزی نوسود شهرستان پاوه، استان کرمانشاه)، فصلنامه ژئوپلیتیک، 4 (2): 25- 50.
قالیباف، محمدباقر؛ یاری‌شگفتی، اسلام و رمضان‌زاده لسبویی، مهدی (1387)، تأثیر ابعاد سرمایه اجتماعی بر امنیت مرزها (مطالعه موردی: بخش مرزی نوسود شهرستان پاوه، استان کرمانشاه)، فصلنامه ژئوپلیتیک، 4 (2): 25- 50.
کوشکی، امین، طولابی‌نژاد، مهرشاد. (1399). برنامه‌ریزی پایدار توسعه همکاری‌های مناطق مرزی (CBC): عوامل و محرک های موثر بر پایداری اتحاد مناطق مرزی. نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی.۲۰ (۵۶) :۱۱۵- 140.
کوشکی، امین، طولابی‌نژاد، مهرشاد. (1399). برنامه‌ریزی پایدار توسعه همکاری‌های مناطق مرزی (CBC): عوامل و محرک های موثر بر پایداری اتحاد مناطق مرزی. نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی.۲۰ (۵۶) :۱۱۵- 140.
مرکز آمار ایران (1395)، سرشماری نفوس و مسکن، بخش جمعیت.
مرکز آمار ایران (1395)، سرشماری نفوس و مسکن، بخش جمعیت.
میرلطفی، محمودرضا، علوی‌زاد، سید امیرمحمد، هدایتی‌امین، خورشید، (1394)، بررسی انسجام اجتماعی در حفظ امنیت مرزی با تأکید بر تنوع قومی مذهبی (مطالعه موردی: شهرستان زابل)، فصلنامه برنامه‌ریزی منطقه‌ای، 5 (16): 57- 70.
میرلطفی، محمودرضا، علوی‌زاد، سید امیرمحمد، هدایتی‌امین، خورشید، (1394)، بررسی انسجام اجتماعی در حفظ امنیت مرزی با تأکید بر تنوع قومی مذهبی (مطالعه موردی: شهرستان زابل)، فصلنامه برنامه‌ریزی منطقه‌ای، 5 (16): 57- 70.
هاشمی، سید مصطفی، حکمت‌نیا، حسن، اسماعیل‌زاده، عبدالسلام. (1398). سطح بندی پایداری امنیتی شهرستان‌های مرزی با استفاده از تحلیل خوشه ای. نمونه موردی: شهرستان‌های استان خراسان شمالی. مجله آمایش جغرافیایی فضا، 9(32): 163-180.
هاشمی، سید مصطفی، حکمت‌نیا، حسن، اسماعیل‌زاده، عبدالسلام. (1398). سطح بندی پایداری امنیتی شهرستان‌های مرزی با استفاده از تحلیل خوشه ای. نمونه موردی: شهرستان‌های استان خراسان شمالی. مجله آمایش جغرافیایی فضا، 9(32): 163-180.
هرمزی زاده، محمدعلی، (1388)، عوامل موثر بر انسجام ملی، فصلنامه مطالعات بسیج، 12 (24): 32- 51.
هرمزی زاده، محمدعلی، (1388)، عوامل موثر بر انسجام ملی، فصلنامه مطالعات بسیج، 12 (24): 32- 51.
Bacova, A. Puskar, B. and Vrablova, E. (2015), New Housing Models-Case Studies. Conference: 15th International Multidisciplinary Scientific Geoconference (SGEM) Location: Albena, Bulgaria. [DOI:10.5593/SGEM2015/B62/S27.066]
Bacova, A. Puskar, B. and Vrablova, E. (2015), New Housing Models-Case Studies. Conference: 15th International Multidisciplinary Scientific Geoconference (SGEM) Location: Albena, Bulgaria. [DOI:10.5593/SGEM2015/B62/S27.066]
Castanho, R. Loures, L. Fernandez, J. and Pozo, L. (2018), Identifying critical factors for success in Cross Border Cooperation (CBC) development projects, Habitat International, 72 (2): 92-99. [DOI:10.1016/j.habitatint.2016.10.004]
Castanho, R. Loures, L. Fernandez, J. and Pozo, L. (2018), Identifying critical factors for success in Cross Border Cooperation (CBC) development projects, Habitat International, 72 (2): 92-99. [DOI:10.1016/j.habitatint.2016.10.004]
Chilla, T. Evrard, E. Schulz, C. (2012), On the territoriality of cross-border cooperation: "Institutional Mapping" in a multi-level context, European Planning Studies, 20, 961- 980. [DOI:10.1080/09654313.2012.673563]
Chilla, T. Evrard, E. Schulz, C. (2012), On the territoriality of cross-border cooperation: "Institutional Mapping" in a multi-level context, European Planning Studies, 20, 961- 980. [DOI:10.1080/09654313.2012.673563]
Dominguez Castro, L., and Varela Alvarez, E. (2015), Building Europolis because of Local "Informal" Cooperation in European Cross-Border Spaces: The Case of RIET, Geopolitical Magazine e Studies of Space and Power, 6 (2): 225- 246. [DOI:10.5209/rev_GEOP.2015.v6.n2.48428]
Dominguez Castro, L., and Varela Alvarez, E. (2015), Building Europolis because of Local "Informal" Cooperation in European Cross-Border Spaces: The Case of RIET, Geopolitical Magazine e Studies of Space and Power, 6 (2): 225- 246. [DOI:10.5209/rev_GEOP.2015.v6.n2.48428]
Harvey, C. A. Rakotobe, Z. L. Rao, N. S., Dave, R., Razafimahatratra, H., Rabarijohn, R. H.,Rajaofara, H., MacKinnon, J. L.(2014), Extreme vulnerability of smallholder farmers to agricultural risks and climate change in Madagascar, Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 369 (5): 1- 12. [DOI:10.1098/rstb.2013.0089] [PMID]
Harvey, C. A. Rakotobe, Z. L. Rao, N. S., Dave, R., Razafimahatratra, H., Rabarijohn, R. H.,Rajaofara, H., MacKinnon, J. L.(2014), Extreme vulnerability of smallholder farmers to agricultural risks and climate change in Madagascar, Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 369 (5): 1- 12. [DOI:10.1098/rstb.2013.0089] [PMID]
Kurowska-Pysz, J. Alexandre Castanho, R. and Loures, L. (2018), Sustainable Planning of Cross-Border Cooperation: A Strategy for Alliances in Border Cities, Sustainability, 10 (5); 1- 26. [DOI:10.3390/su10051416]
Kurowska-Pysz, J. Alexandre Castanho, R. and Loures, L. (2018), Sustainable Planning of Cross-Border Cooperation: A Strategy for Alliances in Border Cities, Sustainability, 10 (5); 1- 26. [DOI:10.3390/su10051416]
Lee, S. and Na, S. (2010), E-Waste recycling systems and sound circulative economies in East Asia: A comparative analysis of systems in Japan, South Korea, China and Taiwan, Sustainability, 2: 1632- 1644. [DOI:10.3390/su2061632]
Lee, S. and Na, S. (2010), E-Waste recycling systems and sound circulative economies in East Asia: A comparative analysis of systems in Japan, South Korea, China and Taiwan, Sustainability, 2: 1632- 1644. [DOI:10.3390/su2061632]
Loures, L. (2014), Post-industrial landscapes as drivers for urban redevelopment: Public versus expert perspectives towards the benefits and barriers of the reuse of post-industrial sites in urban areas, Habitat International, 45, 72-81. [DOI:10.1016/j.habitatint.2014.06.028]
Loures, L. (2014), Post-industrial landscapes as drivers for urban redevelopment: Public versus expert perspectives towards the benefits and barriers of the reuse of post-industrial sites in urban areas, Habitat International, 45, 72-81. [DOI:10.1016/j.habitatint.2014.06.028]
Medeiros, E. (2011), (Re) defining the Euro region concept, European Journal of Spatial Development, 19: 141- 158. [DOI:10.1080/09654313.2011.531920]
Medeiros, E. (2011), (Re) defining the Euro region concept, European Journal of Spatial Development, 19: 141- 158. [DOI:10.1080/09654313.2011.531920]
Medeiros, E. (2016), Territorial cohesion: An EU concept, European Journal of Spatial Development, 60: 1- 30.
Medeiros, E. (2016), Territorial cohesion: An EU concept, European Journal of Spatial Development, 60: 1- 30.
Xia, J. (2011), Mutual dependence, partner substitutability, and repeated partnership: the survival of cross-border alliances, Strategic Management Journal, 32 (3): 229- 253. [DOI:10.1002/smj.873]
Xia, J. (2011), Mutual dependence, partner substitutability, and repeated partnership: the survival of cross-border alliances, Strategic Management Journal, 32 (3): 229- 253. [DOI:10.1002/smj.873]