تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

ابعاد فقر و ارتباط درونی مولفه های آن با رویکرد ساختاری تفسیری در کمیته امداد امام خمینی (ره) کلانشهر تبریز

نویسندگان
مهرداد محمدپور شاطری 1
هوشنگ تقی زاده 2
سحر خوش فطرت 3
1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
2 استاد گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
3 استادیار، گروه ریاضی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
10.61186/jgs.24.74.7
چکیده
پدیده فقر واقعیتی اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی است که از دیر باز از بزرگترین مشکلات انسان بوده است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل موثر بر فقر و بررسی ارتباطات درونی و سطح بندی ابعاد آن با رویکرد ساختاری تفسیری، در کمیته امداد امام خمینی (ره) شهرستان تبریز انجام شده است. در این راستا، بر اساس عوامل استخراج شده از ادبیات، پرسشنامه تدوین شده است. در این مرحله 41 شاخص به عنوان مهمترین شاخصهای موثر بر فقر در کمیته امداد امام خمینی (ره) شهرستان تبریز انتخاب گردیده است؛ که پس از اخذ روایی و پایایی مناسب برای پرسشنامه، در بین نمونه آماری پخش شده است. پس از توزیع پرسشنامه، از روش تحلیل عاملی جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات و تقلیل متغیر ها به ابعاد استفاده گردیده است. نتایج به دست آمده از تحلیل عاملی نشان داد که در حدود 3/68 درصد کل واریانس متغیر ها توسط 14 عامل قابل توجیه است و حدود 7/31 درصد واریانس به وسیله متغیرهای دیگری توضیح داده می شود که اندازه گیری نشده است. در نتیجه 14 عامل به عنوان مهمترین عوامل موثر بر فقر شناسایی شده است. این 14 عامل به ترتیب اهمیت عبارتند از: 1- اقتصادی؛ 2- اجتماعی؛ 3- فردی؛ 4- حقوقی؛ 5- خانوادگی؛ 6- محیطی؛ 7- سیاسی؛ 8- مدیریتی؛ 9- فرهنگی؛ 10- برون مرزی؛ 11- امنیتی؛ 12- علمی؛ 13- سازمانی؛ 14- جغرافیایی. در انتها، ارتباطات درونی بین عوامل و سطح بندی عوامل موثر بر فقر با ارایه الگوی توسعه یافته ساختاری-مقایسه ای (ISM) مورد بررسی قرار گرفته است.
کلیدواژه‌ها
فقر
ابعاد فقر
تحلیل عاملی اکتشافی
رویکرد ساختاری تفسیری
کمیته امداد امام خمینی (ره)

عنوان مقاله English

Dimensions of Poverty and the Internal Relationship of Its Components with an Interpretive Structural Approach in the Imam Khomeini Relief Committee of Tabriz Metropolis

نویسندگان English

mehrdad Mohamadpour shatery 1
hoshang taghizadeh 2
sahar Khoshfetrat 3
1 Ph.D. Student, Department of Management, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran.
2 Professor, Department of Management, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran (Correspondimg Author)
3 Assistant Professor, Department of Mathematics, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran
چکیده English

The phenomenon of poverty is a social, economic, cultural, and political reality that has long been one of the greatest human problems. The purpose of this study was to identify the factors affecting poverty and examine the internal relations and its leveling with an interpretive structural approach in the Imam Khomeini Relief Committee of Tabriz. In this regard, based on the factors extracted from literature, a questionnaire has been developed. In this phase, 41 indicators have been selected as the most important indicators affecting poverty at Imam Khomeini Relief Committee of Tabriz city. After obtaining appropriate validity and reliability for the questionnaire, it has been distributed among the statistical sample. After distributing the questionnaire, factor analysis was used to analyze the information and reduce the variables to dimensions. The results of factor analysis showed that about 68.3% of the total variance of variables was explained by 14 factors and about 31.7% of the variance was explained by other variables that were not measured. As a result, 14 factors have been identified as the most important factors affecting poverty. These 14 factors are important in order of importance: 1- Economic; 2- Social; 3- Individual; 4- Legal; 5- Family; 6; Environment; 7; Political; 8; Management; 9; Cultural; 10- Overseas; 11. Security; 12. Scientific; 13. Organizational; 14. Geographical. Finally, the interrelationships between factors and the leveling of poverty-related factors have been examined by presenting an extended structural-comparative model (ISM).

کلیدواژه‌ها English

Poverty
Poverty dimensions
Exploratory Factor Analysis
Interpretative structural approach
Imam Khomeini Relief Committee
-Atkinson, B. (1989). "Poverty and Social Security". New York. Harvester Wheatsheaf.
-Aliber, M. 2003. Chronic poverty in South Africa: Incidence, causes and policies. World Development, 31 (3): 473-490.
-Baulch, B. and Hoddinott, J. 2000. Economic mobility and poverty dynamics in developing countries. Journal of Development Studies, 36 (6):1-24.
-Bryceson, D.F. 1996. Deagrarianization and rurel employment in sub-saharan Africa: A sectoral perspective. World Development, 24(1):97-111.
-Chamber, R. 2004. Whose reality counts Putting the first last. London: IT Publications.
-Chambers, R. Longhurst, R. and Pacey, A. 1981. Seasonal dimensions to rural poverty. London: Frances Pinter.
-Chapotp, A. Banda, D. Haggbland, S. and Hamukwala, P. 2011. Factors affecting poverty dynamics in rureal Zambia. Food Security Research Project, Working paper No. 55, Lusaka, Zambia.
-Downing, T. 1991. Vulnerability to hanger in Africa. Global Environmental Change, 1(5):365-380.
-Ellis, F. 2000. The determinants of rural livelihood diversification in developing countries. Journal of Agricultural Economiccs, 51(2): 289-302.
Sen, A. 1999. Development as freedom. Oxford Univershty press.
-Hayati,D. Karami, E. and Slee, B. 2004. Combining qualitative and quantitative methods in the measurement of rural poverty: The case of iran. Social Indicators Research, 75: 361-394.
-Hayati, D. and Karami, E. 2005. Typology of causes of poverty: The perception of Iranian farmers. Journal of Economic psychology, 26: 884-901.
-Key, C. 2006. Rural poverty and development strategies in Latin America. Journal of Agrarian Change, 6 (4): 455-508.
-Kannan G, Haq, A.N., Sasikumar, P., Arunachalam, S. (2008). Analysis and selection of green suppliers using interpretative structural modeling and analytic hierarchy process, International Journal of Management and Decision making; 9(2): 163.82.
-Gentle, P. and Maraseny,T.N. 2012. Climate change,poverty and livelihoods: Adaptation practices by rurel mountain communities in Nepal. Environmental Science &Pplicy, 21: 24-34.
-Janvery, A. and Sadoulet, E. 2003. Rural poverty in latin America.agricultural Research and poverty Reduction: some Issus and Evidence, pp. 105-130.
-Long, N. 2001. Development sociology: actor perspectives. London: Routledge.
-Neff, D. 2013. Fuzzy set theoretic applications in poverty research. Policy and Society, 32(4):319-331.
-Townsend, P. (1979). "Poverty in the United Kingdom". London. Penguin.
-Rigg, J. Land, farming, livelihoods, and poverty: Rethinking the links in the rural South. World development, 34(1):180-202.
-Ravallion, M. 2010. Troubling tradeoffs in the human development index. World development policy research, working paper No. 5484. Washington: World Bank.
-Sen, A. K. (1994). "Issues in the Measurement of Poverty". Scandinavian. Journal of Economics, 81 (2).
-Spicker, P. Gordon, D. 1998. The international poverty glossary. London: Zed Books.
-Scoones, I. 1998. Sustainable rural livelihoods: A framework for analysis. Institute for Development studies, Working paper No. 72. University of Sussex, Brighton, UK.
-Sullivan, C. 2002. Calculating a water poverty index. World Development, 30(7): 1195-1210.
-Siegel, P. and Alwang, J. 1999. An asset-based approach to social risc management: A conceptual framework. Social protection discussion paper No. 9926. Washington: World Bank.
-Swift, J. and Hamilton, K. 2001. Household food and livelihood security. In devereux, S. and Maxwell, S. (eds.), Food Security in sub-Saharan Africa. London: ITDG Publishing.