تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تأثیر توانایی شناختی کودکان در سهولت انتخاب مسیر در فضای شهری (نمونه موردی محله لشگر قاسم‌آباد)

نویسندگان
شیما عابدی 1
تکتم حنایی 2
زهرا باقرزاده گلمکانی 3
1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد، مشهد، ایران
2 استادیار گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد، مشهد، ایران
3 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحدنیشابور ،نیشابور ، ایران
10.61186/jgs.24.73.311
چکیده
اهمیت بررسی رشد در حیطه‌ی رشته روانشناسی کودک تبلور می‌یابد. از سویی دیگر مقوله‌ی رشد شناختی به‌عنوان منبع آگاهی‌بخش در زمینه رشد کودکان است و در فرآیند مسیریابی کودکان تأثیر دوچندان دارد. توجه به این امر در فضاهای شهری می‌توانند سبب سهولت مسیریابی موفق کودکان شود. هدف از این پژوهش تدوین عوامل مؤثر بر سهولت مسیریابی کودکان در فضای شهری با تأکید بر توانایی‌های شناختی است. روش تحقیق در پژوهش حاضر کاربردی است. در این راستا به‌منظور گردآوری داده‌ها از مشاهدات میدانی، پرسش‌نامه و بازدید از محدوده استفاده‌شده است. روش نمونه‌گیری به‌صورت تصادفی با استفاده از فرمول کوکران است و تکمیل پرسش‌نامه توسط 106 نفر از کودکانی در بازه‌ی سنی 12-10 سال و 106 نفر از کودکان در بازه‌ی سنی 14-12 تکمیل گردیده است. تحلیل داده‌ها برای تحلیل الگوی مسیریابی کودکان با تأثیرپذیری از رشد شناختی در محله لشگر به‌صورت کمی از روش تحلیل عاملی با استفاده از نرم‌افزار لیزرل محاسبه گردیده است. در تحلیل داده‌ها برای ارزیابی ارتباط میان مسیریابی و رشد شناختی پس از جمع‌آوری داده‌ها، اطلاعات حاصل با روش‌های آماری آزمون تی­وابسته، آزمون فرضیات کلموگروف- اسمیرنف تحلیل گردیده است. بر اساس تحلیل توانایی‌های شناختی در فرآیند مسیریابی کودکان، نتایج حکایت از آن دارد که عناصر بررسی راهنما و مورداستفاده در مسیریابی در دو گروه سنی تفاوت دارند و گروه سنی 14-12 سال ذهن تحلیل‌گری دارند و در مقابل گروه 12-10 سال به‌صورت جستجوگری و توجه به رازآمیزی تعیین مسیر می‌کنند. کودکان در بازه‌ی سنی دوم، بیشتر به رنگ نماها، فرم بنا و ساختمان‌هایی که فرم و عملکرد شاخصی دارند اشاره‌کرده‌اند، همچنین کودکان در بازه سنی اول به نشانه‌های شاخص که دارای کالبد متمایز نسبت به سایر ابنیه در محله داشته‌اند.

واژگان کلیدی: رشد شناختی، کودک، مسیریابی، محله لشگر.

[1] نویسنده مسئول: دانشجوی دکتری، گروه شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
کلیدواژه‌ها
رشد شناختی
کودک
مسیریابی
محله لشگر

عنوان مقاله English

The effect of children's cognitive ability on ease of choosing a path in urban space(Case study of Lashkar Ghasemabad neighborhood)

نویسندگان English

shima abedi 1
toktam hanaee 2
zahra bagherzade golmakani 3
1 PhD Student of Urban Design, Faculty of Art and Architecture, Islamic Azad University of Mashhad, Mashhad, Iran
2 Assistant Professor of Urban Planning, Faculty of Art and Architecture, Islamic Azad University of Mashhad, Mashhad, Iran
3 Assistant Professor, Department of Psychology, Islamic Azad University, Uniteshishabour, Neyshabur, Iran
چکیده English



The importance of studying development in the field of child psychology is crystallized. On the other hand, cognitive development is a source of awareness in the field of children's development and has a double effect on the process of wayfinding children. Paying attention to this in urban spaces can make it easier for children to successfully wayfinding. The purpose of this study is to develop factors affecting the ease of wayfinding children in urban spaces with emphasis on cognitive abilities. The research method is applied in the present study. In this regard, in order to collect data, field observations, questionnaires and site visits have been used. The sampling method is random using Cochran's formula and the questionnaire was completed by 106 children in the age range of 10-12 years and 106 children in the age range of 12-14 years. Data analysis to analyze the routing pattern of children affected by cognitive development in Lashgar neighborhood has been calculated quantitatively by factor analysis using LISREL software. In data analysis to evaluate the relationship between wayfinding and cognitive development after data collection, the data were analyzed by statistical methods of Ti-dependent test, Kolmogorov-Smirnov hypothesis test. Based on the analysis of cognitive abilities in the navigation process of children, the results indicate that the elements of the guide and used in navigation are different in two age groups, and the age group of 12-14 years has an analytical mind, and in contrast to the group of 10-12 years, it is searching and Paying attention to secrecy determines the path. Children in the second age range mostly mentioned the color of the facades, the shape of the building and the buildings that have a distinctive form and function, also the children in the first age range pointed to the distinctive signs that have a distinct body compared to other buildings in the neighborhood.

Keywords: Cognitive development, child, wayfinding, Lashgar neighborhood.



کلیدواژه‌ها English

cognitive development
child
Wayfinding
Lashgar neighborhood
-غلامی،محمد، حیاتی، عقیل(1392)"بررسی تأثیر هویت کالبدی بر انسجام اجتماعی مطالعه موردی؛ محله اوین شهر تهران،نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، سال سیزدهم، شماره 30 ، پاییز.
-صدری،آرش،بانکیان تبریزی،آرزو ،رفایی افشار قزلباش(1397)" تأثیر پیاده راه برافزایش تعاملات اجتماعی در فضاهای شهری بجنورد )نمونه موردی : خیابان طالقانی، محدوده میدان شهید تا مخابرات("نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، سال نوزدهم، شماره 45 ، پاییز 98.
-نصیری نسب،مامک،حبیب،فرح(1387)"( طراحی فضای شهری به‌مثابه ابزار آموزشی برای کودکان (نمونه موردی ایالات‌متحده آمریکا – نیویورک)نشریه علوم و تکنولوژی محیط زیست،زمستان،دوره 10، شماره4.
-احمدوند،کبری(1394)، هدایت احمدی، حمید، غلامی هره دشتی، سهیلا، "فلسفه بازی و نقش آن در رشد عقلانی کودکان براساس برنامه P4C"، فصلنامه فلسفه و کلام ،فلسفه و کودک،شماره 12، زمستان.
- زیگلر،رابرت، واگنر آلیبالی، مارتا،خرازی،سیدکمال(1387)، "روان شناسی رشد شناختی"، انتشاارت جهاد دانشگاهی.
-مظفر،باقر، حسینی، سید باقر، باقری، محمد، عظمتی، حمیدرضا(1386)، "نقش فضاهای باز محله در رشد و خلاقیت کودکان"، مجله علمی –پژوهشی باغ نظر،سال چهارم ،پاییز و زمستان.
-عموزاده خلیلی،محمد(1384)، "مقایسه رشد شناختی- حرکتی کودکان در مهدکودک های شهری و روستایی سمنان در سال 1381"، مجله علمی –پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مازندران ، دوره پانزدهم،شماره 48، مهر و آبان.
-رکنی ،ماندانا، محمدی، علی زاده، نوابی نژاد ،شکوه(1394)، "بررسی اثر بخشی نقاشی درمانی بر خلاقیت و رشد اجتماعی کودکان 4تا 6ساله"، فصلنامه علمی ،پژوهشی ،ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی ، دوره پنجم ،شماره سوم، زمستان.
-عبدالحسین زاده ،عباس(1387)،"نقش والدین در رشد شناختی کودکان ،نشریه ماهانه آموزشی – تربیتی پیوند"، شماره 345،346،347،تابستان.
- قره بیگلو، مینو(1389)، "شهر و کودک مسئولیت های شهر نسبت به محل بازی کودکان"،ماهنامه منظر،شماره دهم، شهریور.
- شیعه ، اسماعیل(1386)، "آماده سازی شهر برای کودکان نمونه مورد بررسی تهران" ، نشر شهر تهران.
- کاشانی جو، خشایار، هرزندی، سارا، فتح العلومی ، ایل ناز(1392)، "بررسی معیارهای طراحی مطلوب فضای شهری برای کودکان نمونه موردی محله نظامیه تهران"، معماری و شهرسازی آرمان شهر، شماره11، زمستان.
-آزموده،مریم(1391)، "معماری و طراحی برای کودکان" ،انتشارات علم و دانش.
-رشتچی،مژگان(1389)، "بررسی نظریه ی ویگوتسکی از دیدگاه روان شناسی و ارتباط آن با مبانی نظری آموزش فلسفه به کودکان، تفرک و کودک، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی"، سال اول ،شماره ی اول، بهار و تابستان.
-Alexander Segal, Ryan(2015). PLAYFINDING Child-Friendly Wayfinding as a Tool for Children’s Independent Mobilityin the Exchange District of Winnipeg, Manitoba,Department of City Planning Faculty of Architecture University of Manitoba Winnipeg.
-Jansen-Osmann, Petra, Wiedenbauer, Gunnar(2004). Wayfinding Performance in and the Spatial Knowledge of a Color-coded Building for Adultsand Children, SPATIAL COGNITION AND COMPUTATION, 4(4), 337–358.
-Lingwood,J. et al. The development of wayfinding abilities in children: Learning routes with and without landmarks(2015). Journal of Environmental Psychology 41 (2015) 74-80.
-Makri, Antigoni. Indoor Signposting and Wayfinding through an Adaptation of the Dutch cyclist Junction Network System, Delft University of Technology,Faculty of Architecture and the Built Environment, January 2015.
-Raphael,D.Asla.(2013).Wayfinding:Principles and Practice, 2nd Edition. American Society of Landscape Architects.pp1-47.
-Passini,R.(1984). Spatial Representions, A Wayfinding Perspective.Enviromental Psychology.4,153-164.
-Gonzalez,L .et al.(2018). The role of parental social class, education and unemployment onchild cognitive develop, ARTICLE IN PRESS , G Model GACETA-1659;(2018) No. of Pages 10.
-Doherty, Brett T.et al.(2019). Prenatal exposure to organophosphate esters and cognitive development in young children in the Pregnancy, Infection, and Nutrition Study. Environmental Research 169 (2019) 33–40.
-Andrade,J. et al.(2005). Imaginary relish and exquisite torture:The elaborated intrusion theory of desire, Faculty of Health and Human Sciences, School of Psychology, (2005), 112, 2, 446-467.
-Soman, Uma G.(2018). Cognitive Development. PREPARING TO TEACH • COMMITTING TO LEARN: AN INTRODUCTION TO EDUCATING CHILDREN WHO ARE DEAF/HARD OF HEARING, eBook Chapter 3.
-Barrouillet, Pierre, Theories of cognitive development: From Piaget to today, Developmental Review 38 (2015) 1–12.
-castell,ch.et al.(2017).cognitive performance and emotion are indifferent to ambient color,research and application,volume43,issue 1,februry2018,pages65-74.
-Nezire Özgece,(2016) Erincik Edgü, Meray Talug, Exploring children's perceptions and experiences of outdoor spaces, 10th International Space Syntax Symposium.
-Hannah Wright, Samuel Williams, Josef Hargrave, Felicitas zu Dohna,cities alive designing for urban childhoods, urbanchildhoods@arup.com,2017.