تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی

ساماندهی فضای- مکانی حاشیه رودخانه های شهری بارویکرد توسعه گردشگری (نمونه موردی شهرستان پلدختر)

نویسندگان
1 عضو هیات علمی گروه جغرافیا، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران،ایران
2 کارشناس ارشد طراحی شهری، دانشکده شهرسازی، دانشگاه معماری و هنر، تهران، ایران
3 عضو هیات علمی،گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه فنی و حرفه‌ای، تهران، ایران
چکیده
مطالعه حاضر با هدف ساماندهی رودخانه ی کشکان شهرستان پلدختر سعی دارد با استفاده از این عنصر با ارزش طبیعی، شهر را احیا و ساماندهی نموده و از پتانسیل های آن در جهت سرزندگی و توسعه گردشگری و رونق اقتصادی استفاده نماید. مسیر رودخانه های درون شهر به دلیل خطی بودد می توانند به عنواد یک محور پایدار گردشگری شهری مورد استفاده قرار گیرند. در صورت ساماندهی فضایی و مکانی رودخانه ها برای چنین مقصودی، می توان از الگوهای متنوع و در عین حال استاندارد برای شکل دهی و مدیریت طول رودخانه ها بهره گرفت. در نهایت یافته های مطالعات کتابخانه ای و نتایج یک بررسی میدانی از طریق توزیع پرسشنامه و با استفاده از نرم افزار SPSS از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شده است، که ضریب به دست آمده در این پژوهش معادل837/0 محاسبه شده است که مبین اعتبار مناسب برای گردآوری داده ها می باشد. در مرحله آخر با استفاده از نرم افزار AMOS و روش معادلای ساختاری رابطه بین مولفه های اصلی پژوهش و متغیر های تشکیل دهنده هر کدام مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفته شده اند. محدوده نتایج نشان داد مهم ترین راهبرد برای ایجاد گردشگری رودخانه شهری در پلدختر عبارت است از: تلاش برای ایجاد محیطی اجتماعی و امن با امکانات و سهولت دسترسی و تاکید خاص نسبت به مسائل زیست محیطی و بوم شناختی. به همین منظور معیارهای اصلی طراحی مبتنی بر قابلیت های محلی تعریف می گردد. لازم به ذکر است در زمینه های اجتماعی، تفریحی، تاریخی و زیست محیطی نیز روال بر همین منوال است و این بدان معناست که کلیه راهبردها و معیارهای ساماندهی فضایی و مکانی رودخانه در راستای بومی گرایی و توجه به خواسته های مردم ساکن در محدوده و در یک کلام استفاده کنندگان از طرح به کار گرفته شده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Organizing the spatial space of the urban rivers' margin of tourism development (case study of Poldokhtar city)

نویسندگان English

Yassin Zeini Vand 2
Seyyed Moein Moosavi Nadoshan 3
1 Associate Professor, Payam Noor university
2 Master of Urban Design, Faculty of Urbanism, University of Architecture and Art, Tehran, Iran.
3 Faculty Member, Department of Architecture and Urban Planning, Technical and Vocational University (TVU), Tehran, Iran
چکیده English

This study aims at organizing the city of Poldokhtar in the city of Kashkan. Using this element of natural value, the city is being restored and organized, and its potential for tourism and development of tourism and economic prosperity is to be used. The paths of the rivers within the city can be used as a linear route, and can be used as a sustainable urban tourism axis. In the case of the spatial and spatial organization of the rivers for such a purpose, various, yet standardized patterns for shaping and managing the length of rivers can be used. Finally, the findings of library studies and the results of a field survey were distributed through a questionnaire and SPSS software using the Cronbach's alpha coefficient, the coefficient obtained in this study was equal to 8,377, which indicates the appropriate credit for Data collection. In the final stage, using the AMOS software and the structural equivalence method, the relationship between the main components of the research and the constituent variables has been analyzed and analyzed. The range of results showed that the most important strategy for creating urban river tourism in Poldokhtar is the attempt to create a social and secure environment with facilities and ease of access and special emphasis on environmental and ecological issues. For this reason, the main criteria for design based on local capabilities are defined. It should be noted that in the social, recreational, historical and environmental areas the same procedure is used, which means that all the spatial and spatial regulation strategies and parameters of the river in line with the native nature and the needs of the people living in the area and in A word of the users of the project has been used.

کلیدواژه‌ها English

Spatial-space organization
Urban rivers
Tourism Development
Poldokhtar city
احمدی بابادی، فرزانه، (1391)، ساماندهی حاشیه رود خانه کارون، سازه نیوز .
احمدی بابادی، فرزانه، (1391)، ساماندهی حاشیه رود خانه کارون، سازه نیوز .
بزرگی ، علیرضا ؛ پورجعفر، محمدرضا ؛ بمانیان ، محمد رضا (1383) طراحی اراضی رودخانه کولورادو ، نشریه هنر های زیبا ، 20: 49- 53 .
بزرگی ، علیرضا ؛ پورجعفر، محمدرضا ؛ بمانیان ، محمد رضا (1383) طراحی اراضی رودخانه کولورادو ، نشریه هنر های زیبا ، 20: 49- 53 .
حسین زاده، محمد مهدی. متش بیرانوند. سعیده، حسینی اصل. امین و صدوق. حسن، (1391)، شبیه سازی سیلاب رودخانه کشکان، فصلنامه سنجش از دور و GIS ایران ، 5(1) ؛79 -92.
حسین زاده، محمد مهدی. متش بیرانوند. سعیده، حسینی اصل. امین و صدوق. حسن، (1391)، شبیه سازی سیلاب رودخانه کشکان، فصلنامه سنجش از دور و GIS ایران ، 5(1) ؛79 -92.
حیدری چیانه، رحیم و قاسمی، وحید، (1395)، بررسی تطبیقی خط مشی های توسعه گردشگری با تأکید بر روابط اجتماعی بین میزبان و مهمان مطالعه موردی ایران و ترکیه مقاله 2 فصلنامه علمی پژوهشی برنامه ریزی توسعه گردشگری، 5(16): 31-46.
حیدری چیانه، رحیم و قاسمی، وحید، (1395)، بررسی تطبیقی خط مشی های توسعه گردشگری با تأکید بر روابط اجتماعی بین میزبان و مهمان مطالعه موردی ایران و ترکیه مقاله 2 فصلنامه علمی پژوهشی برنامه ریزی توسعه گردشگری، 5(16): 31-46.
رحیم پور، علی،(1384)، جهانگردی امنیت و توسعه، ماهنامه بازاریابی، شماره17، تهران.
رحیم پور، علی،(1384)، جهانگردی امنیت و توسعه، ماهنامه بازاریابی، شماره17، تهران.
زندیه، مهدی ؛ جافرمن ، محمود، (1389) ، رهیافتی در منظر پابدار بر روی رودخانه های دایمی، مجله علمی باغ نظر ، 7 (14) : 26- 15.
زندیه، مهدی ؛ جافرمن ، محمود، (1389) ، رهیافتی در منظر پابدار بر روی رودخانه های دایمی، مجله علمی باغ نظر ، 7 (14) : 26- 15.
فرزادبهتابش ، محمدرضا ؛ آقا بابایی ، محمدتقی ؛ محمدامینی ، مروارید ،(1389) بررسی وضعیت رود دره فرحزاد(قبل و بعد از ساماندهی)، تهران مرکز مطالعات و برنامه ریزی شهری تهران ، دانش شهر ، (15):31- 15.
فرزادبهتابش ، محمدرضا ؛ آقا بابایی ، محمدتقی ؛ محمدامینی ، مروارید ،(1389) بررسی وضعیت رود دره فرحزاد(قبل و بعد از ساماندهی)، تهران مرکز مطالعات و برنامه ریزی شهری تهران ، دانش شهر ، (15):31- 15.
کاظمی فرد، حمید، (1387)،نقش امنیت در توسعه صنعت گردشگری،روزنامه سرمایه شماره 904.
کاظمی فرد، حمید، (1387)،نقش امنیت در توسعه صنعت گردشگری،روزنامه سرمایه شماره 904.
کمانرودی، موسی،(1385)، ساماندهی اجتماعات اسکان غیر رسمی؛ نمونه منطقه 6 شهرداری تهران، فصلنامه آبادی، شماره 43: 51-59.
کمانرودی، موسی،(1385)، ساماندهی اجتماعات اسکان غیر رسمی؛ نمونه منطقه 6 شهرداری تهران، فصلنامه آبادی، شماره 43: 51-59.
قریب، فریدون ، (1372)، شبکه ارتباطی در طراحی شهری، انتشارات دانشگاه تهران
قریب، فریدون ، (1372)، شبکه ارتباطی در طراحی شهری، انتشارات دانشگاه تهران
لنگ، جان، (1938)، طراحی شهری گونه شناسی، رویه ها و طرح ها همراه با بیش از پنجاه مورد خاص، انتشارات دانشگاه تهران.
لنگ، جان، (1938)، طراحی شهری گونه شناسی، رویه ها و طرح ها همراه با بیش از پنجاه مورد خاص، انتشارات دانشگاه تهران.
کیانی, مرجان، ۱۳۹۴، ساماندهی حاشیه رودخانه های درون شهری با تاکید برشاخص های زیست محیطی (نمونه مورد بررسی : رودخانه شهری گلستان )، کنفرانس بین المللی علوم، مهندسی و فناوری های محیط زیست، تهران، دانشکده محیط زیست دانشگاه تهران
کیانی, مرجان، ۱۳۹۴، ساماندهی حاشیه رودخانه های درون شهری با تاکید برشاخص های زیست محیطی (نمونه مورد بررسی : رودخانه شهری گلستان )، کنفرانس بین المللی علوم، مهندسی و فناوری های محیط زیست، تهران، دانشکده محیط زیست دانشگاه تهران
محلاتی، صلاح الدین، (1380)، درآمدی بر جهانگردی، نشر دانشگاه شهید بهشتی ،ص 15 تا 20.
محلاتی، صلاح الدین، (1380)، درآمدی بر جهانگردی، نشر دانشگاه شهید بهشتی ،ص 15 تا 20.
دهخدا، علی اکبر. (1377). لغتنامه دهخدا. چاپ دانشگاه تهران.
دهخدا، علی اکبر. (1377). لغتنامه دهخدا. چاپ دانشگاه تهران.
فلامکی، محمد منصور، (1384). نوسازی و بهسازی شهری، تهران، انتشارات سمت.
فلامکی، محمد منصور، (1384). نوسازی و بهسازی شهری، تهران، انتشارات سمت.
فلامکی، محمد منصور، (1383). از واژه تا متن- شناخت باززنده سازی شهری در ایران، مجله آبادی، 45ش، تهران.
فلامکی، محمد منصور، (1383). از واژه تا متن- شناخت باززنده سازی شهری در ایران، مجله آبادی، 45ش، تهران.
بهزاد گلبرگ(1394)، ساماندهی نظام بصری سبزراهها در خوانایی و پایداری شهر (حاشیه رودخانه)، کنفرانس بینالمللی انسان، معماری، عمران و شهر. - تبریز : مرکز مطالعات راهبردی معماری و شهرسازی, 1394.
بهزاد گلبرگ(1394)، ساماندهی نظام بصری سبزراهها در خوانایی و پایداری شهر (حاشیه رودخانه)، کنفرانس بینالمللی انسان، معماری، عمران و شهر. - تبریز : مرکز مطالعات راهبردی معماری و شهرسازی, 1394.
پور شهیدی سعید, امامی کامران و رضوی محسن(1394)، ساماندهی و مدیریت طبیعت محور رودخانه آبشوران کرمانشاه ، سومین کنفرانس ملی مدیریت و مهندسی سیلاب با رویکرد سیلاب های شهری. - تهران : دبیرخانه دائمی کنفرانس, 1394.
پور شهیدی سعید, امامی کامران و رضوی محسن(1394)، ساماندهی و مدیریت طبیعت محور رودخانه آبشوران کرمانشاه ، سومین کنفرانس ملی مدیریت و مهندسی سیلاب با رویکرد سیلاب های شهری. - تهران : دبیرخانه دائمی کنفرانس, 1394.
کریم زاده قصاب رویا و حیدرنتاج وحید(1394). نقش رود در پویایی منظرشهری: نمونه موردی بابل رود در شهر بابل، همایش بین المللی معماری عمران و شهرسازی در آغاز هزاره سوم. - تهران : کانون سراسری انجمنهای صنفی مهندسان معمار ایران, 1394.
کریم زاده قصاب رویا و حیدرنتاج وحید(1394). نقش رود در پویایی منظرشهری: نمونه موردی بابل رود در شهر بابل، همایش بین المللی معماری عمران و شهرسازی در آغاز هزاره سوم. - تهران : کانون سراسری انجمنهای صنفی مهندسان معمار ایران, 1394.
پورجعفر, محمدرضا, احمدی, فریال, صادقی, علی رضا. (1393). 'بررسی انگاره های مؤثر بر طراحی منظر پایدار رودخانه های فصلی درون شهری(مطالعه موردی: رودخانه خشک شیراز)', پایداری، توسعه و محیط زیست, 1(شماره 3 (پیاپی 4)), 71-86.
پورجعفر, محمدرضا, احمدی, فریال, صادقی, علی رضا. (1393). 'بررسی انگاره های مؤثر بر طراحی منظر پایدار رودخانه های فصلی درون شهری(مطالعه موردی: رودخانه خشک شیراز)', پایداری، توسعه و محیط زیست, 1(شماره 3 (پیاپی 4)), 71-86.
دیوسالار, اسدالله, شکری فیروزجاه, پری, فردوسی, سجاد. (1394). ایده ها و الگوهای باز زنده سازی مسیل‌ها و رودخانه‌های شهری (مطالعه موردی: رودخانه شاهرود), انسان و محیط زیست, 13(4), 1-16.
دیوسالار, اسدالله, شکری فیروزجاه, پری, فردوسی, سجاد. (1394). ایده ها و الگوهای باز زنده سازی مسیل‌ها و رودخانه‌های شهری (مطالعه موردی: رودخانه شاهرود), انسان و محیط زیست, 13(4), 1-16.
صدری افشار، غلامحسین، (1386). فرهنگ نامه فارسی، سه جلد، تهران.
صدری افشار، غلامحسین، (1386). فرهنگ نامه فارسی، سه جلد، تهران.
شماعی، علی، پور احمد، احمد، (1385)، بهسازی و نوسازی شهری از دیدگاه علم جغرافیا، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.
شماعی، علی، پور احمد، احمد، (1385)، بهسازی و نوسازی شهری از دیدگاه علم جغرافیا، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.
مثنوی، محمدرضا. سلطانی فرد، هادی. پور صابری، احمد و تماشایی، آرمان ،(1386)، شناخت و الگوی رشد و تغییرات عناصر محیطی طبیعی و انسان ساخت در منطقه دارآباد تهران با استفاده از روش پردازش تصویر به منظور شناخت پایداری منظر». فصلنامه محیط شناسی. 43، 130-121.
مثنوی، محمدرضا. سلطانی فرد، هادی. پور صابری، احمد و تماشایی، آرمان ،(1386)، شناخت و الگوی رشد و تغییرات عناصر محیطی طبیعی و انسان ساخت در منطقه دارآباد تهران با استفاده از روش پردازش تصویر به منظور شناخت پایداری منظر». فصلنامه محیط شناسی. 43، 130-121.
مجنونیان، هادی .(1377)، راهنمای آماده سازی پارک های ملی و مناطق حفاظت شده برای توریسم (از برنامه زیست محیطی ملل متحد، سازمان خوارو بار جهانی، اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت) – انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست، ص 200.
مجنونیان، هادی .(1377)، راهنمای آماده سازی پارک های ملی و مناطق حفاظت شده برای توریسم (از برنامه زیست محیطی ملل متحد، سازمان خوارو بار جهانی، اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت) – انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست، ص 200.
مهندسین مشاور فجر توسعه، ( 1395)، طرح جامع( بازنگری) شهر پلدختر .
مهندسین مشاور فجر توسعه، ( 1395)، طرح جامع( بازنگری) شهر پلدختر .
واعظی، رضا؛ سلطانی فتح، مسعود؛ تمیمی، حمید، (1391)، ارزیابی پیامدهای اجرایی طرح ساماندهی معاملات املاک و مستغلات کشور، فصلنامه مدیریت توسعه و تحول.8. 15-22
واعظی، رضا؛ سلطانی فتح، مسعود؛ تمیمی، حمید، (1391)، ارزیابی پیامدهای اجرایی طرح ساماندهی معاملات املاک و مستغلات کشور، فصلنامه مدیریت توسعه و تحول.8. 15-22
وزین، غلامرضا، (1384).ساماندهی شهری، انتشارات درخشش، چاپ دوم، تهران، 284.
وزین، غلامرضا، (1384).ساماندهی شهری، انتشارات درخشش، چاپ دوم، تهران، 284.
Baily.emelien. (2005), Belleville, de Iilot insalubre a la politique de la ville Sccotich environmentl protection agency, (2003). river habitat survey in Britain and Ireland field survey guidance manual: 2003 version.
Baily.emelien. (2005), Belleville, de Iilot insalubre a la politique de la ville Sccotich environmentl protection agency, (2003). river habitat survey in Britain and Ireland field survey guidance manual: 2003 version.
Barkhordar, M., Chavoshiyan, A., (2005), FloodZoning, Workshop of Rivers Flood Control, Hydraulic Association, January 21, Tehran.
Barkhordar, M., Chavoshiyan, A., (2005), FloodZoning, Workshop of Rivers Flood Control, Hydraulic Association, January 21, Tehran.
Environment agency, (2005), smurf-sustainable management of urban rivers & foodplains, life02 env/uk/000144, west midlands (united kingdom).
Environment agency, (2005), smurf-sustainable management of urban rivers & foodplains, life02 env/uk/000144, west midlands (united kingdom).