2
استادیار هیدرولوژی دانشکده کشاورزی دانشگاه یاسوج
چکیده
دادههای اقلیمی دارای خود همبستگی، اثر فصل، روند و ویژگی تصادفی می باشند، در نتیجه از مفاهیم سریهای زمانی در پیشبینی متغیرهای اقلیمی استفاده می شود. هدف این مقاله پیش بینی متغیرهای اقلیمی به کمک تحلیل سری های زمانی حوضه آبخیز زهره می باشد. درگام اول اقدام به بررسی آزمونهای کلموگراف-اسمیرنوف و من-کندال برای تعیین نرمالیته و تعیین روند گردید. نتایج آنالیز روند من-کندال نشاندهنده روند معنیدار متغیر دبی بوده است (05/0>P)، درحالیکه متغیرهای دیگر فاقد روند معنیدار بوده است (05/0P>). همچنین متغیرهای بارش، دبی و تبخیر دارای روند نزولی (0>Z) و دما دارای روند صعودی بوده است (0Z>). در گام بعد اقدام به ایستا نمودن دادهها گردید که با استفاده از عملگر تفاضل؛ دادههای ناایستا بعد از انجام یک مرحله تفاضل گیری ایستا گردیدند (1d=). به کمک شکلهای خود همبستگی و خود همبستگی جزئی یک مدل سری زمانی مناسب شناسایی گردید. حدود تغییرات مرتبههای اتورگرسیو و میانگین متحرک مدلها تا حداقل صفر و حداکثر 2 تعیین و به وسیله معیار آکائیک مناسبترین مدلها استخراج گردید و معنیداری پارامترها به وسیله روش حداکثر درست نمایی تأیید شد (05/0>P). اعتبارسنجی مدلها، توسط معیارهای مختلف حاکی از دقت و صحت مدل آریمای فصلی (ساریما) برای متغیر دما و تبخیر (98/0R=) است. نتایج مدلها در مقیاس ماهانه بهتر از مقیاس فصلی بوده است.
خزایی,مجید و میرزایی,محمدرضا . (1405). پیش بینی متغیر های اقلیمی به کمک تحلیل سری های زمانی حوضه آبخیز زهره. تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی, 14(34), 233-250.
MLA
خزایی,مجید , و میرزایی,محمدرضا . "پیش بینی متغیر های اقلیمی به کمک تحلیل سری های زمانی حوضه آبخیز زهره", تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی, 14, 34, 1405, 233-250.
HARVARD
خزایی مجید, میرزایی محمدرضا. (1405). 'پیش بینی متغیر های اقلیمی به کمک تحلیل سری های زمانی حوضه آبخیز زهره', تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی, 14(34), pp. 233-250.
CHICAGO
مجید خزایی و محمدرضا میرزایی, "پیش بینی متغیر های اقلیمی به کمک تحلیل سری های زمانی حوضه آبخیز زهره," تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی, 14 34 (1405): 233-250,
VANCOUVER
خزایی مجید, میرزایی محمدرضا. پیش بینی متغیر های اقلیمی به کمک تحلیل سری های زمانی حوضه آبخیز زهره. تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی. 1405;14(34):233-250.