fa تحلیل قابلیت دسترسی به خدمات در نقاط روستایی و مدلسازی ساختاری عوامل مؤثر بر آن مطالعه موردی: بخش مرکزی شهرستان تبریز جغرافیا و برنامه ریزی روستایی Geography and Rural Planning پژوهشي Research <br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span b="" lang="AR-SA" nazanin="" style="font-family:">دسترسی نقش مهمی در توسعۀ روستایی دارد چرا که بین توسعه روستا با دسترسی به امکانات و خدمات زیربنایی رابطه معناداری وجود دارد. روستاهایی که دسترسی کمتری به خدمات ضروری و به&shy;ویژه حمل&shy;ونقل دارند با تنگناهای ساختاری و اجتماعی اقتصادی زیادی روبرو می&shy;شوند که خود از موانع توسعۀ پایدار روستایی است. تحقیق حاضر بر آن است تا ضمن تحلیل قابلیت دسترسی، عوامل مؤثر بر آن را موردبررسی قرار دهد. برای این منظور، روش تحقیق توصیفی- تحلیلی موردتوجه قرار دارد. جامعه آماری تحقیق روستاهای بخش مرکزی شهرستان تبریز (52 روستا) می&shy;باشد که داده&shy;های موردنیاز برای واحد تحلیل روستا از دهیاران جمع&shy;آوری گردیده است. بعد از ارزیابی روایی بر اساس نظر متخصصان و تأیید چارچوب عملیاتی تحقیق از نظر ایشان و نیز ارزیابی پایایی پرسشنامه تحقیق، جمع&shy;آوری داده&shy;ها انجام گردید. به&shy;منظور تعیین روابط علت&shy;ومعلولی میان شاخص&shy;های ارزیابی قابلیت دسترسی از تکنیک دیماتل برای ارزیابی قابلیت دسترسی در روستاهای موردمطالعه از تحلیل فرایند شبکه&shy;ای (</span></b><b><span dir="LTR" new="" roman="" style="font-family:" times="">ANP</span></b><b><span b="" lang="AR-SA" nazanin="" style="font-family:">) و برای بررسی نقش عوامل در قابلیت دسترسی نقاط روستایی، از مدل‌سازی معادلات ساختاری (</span></b><b><span dir="LTR" new="" roman="" style="font-family:" times="">SEM</span></b><b><span b="" lang="AR-SA" nazanin="" style="font-family:">) در نرم‌افزار </span></b><b><span dir="LTR" new="" roman="" style="font-family:" times="">Amos.24</span></b><b><span b="" lang="AR-SA" nazanin="" style="font-family:"> استفاده شد. نتیج</span></b><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:">ه</span></b><b><span b="" lang="AR-SA" nazanin="" style="font-family:"> اولیه تحقیق تعیین قابلیت دسترسی روستاها نشان داد که روستای مایان سفلی از بیشترین میزان قابلیت دسترسی برخوردار است و نتیجه نهایی تحقیق تعیین نقش عوامل در قابلیت دسترسی روستایی است که بر اساس آن عوامل فاصله از شهر، مرکزیت خدماتی و وضعیت اجتماعی روستا بیشتر از سایر عوامل در قابلیت دسترسی مؤثر هستند.</span></b></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">واژگان کلیدی: </span></span></b><span b="" lang="AR-SA" nazanin="" style="font-family:">قابلیت دسترسی، خدمات روستایی، تحلیل فرایند شبکه&shy;ای، معادلات ساختاری، شهرستان تبریز</span><b><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></b></span></span></span></span></span><br> &nbsp; <p class="MsoNormal" dir="RTL" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt"><b><span b="" lang="AR-SA" new="" roman="" style="font-size:12.0pt;mso-ansi-font-size: 11.0pt;font-family:" times=""></span></b></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align: justify;direction:ltr;unicode-bidi:embed"><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Access, plays an important role in rural development as there is a meaningful relationship between rural development and access to infrastructure services. Villages that have less access to essential services, especially transport, faced with a lot of structural and socio-economic constraints, which are obstacles to sustainable rural development. The present study seeks to examine the accessibility and the factors affecting it. Accordingly, it is considered with descriptive-analytic research method. The statistical population of the study, consisted of villages in the central District of Tabriz County (52 villages) that there needed data were gathered from rural municipals. After validity and reliability of the research, in order to evaluate accessibility, we used the Dematel technique and ANP, then to assess the role of different elements in accessibility of rural areas, we used SEM in Amos software.</span><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> Initial results of Rural Accessibility Survey showed that the Mayan Sefli village had the highest accessibility and the final result of the research are determining the role of factors in rural accessibility based on factors such as distance from the city, service centers and social status of the village are more effective than other factors in accessibility.</span><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Key words:</span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> accessibility, rural services, analytical network process, structural equation modeling, Tabriz County.</span></span></span></span></span><br> &nbsp;</p> قابلیت دسترسی, خدمات روستایی, تحلیل فرایند شبکه‌ای, معادلات ساختاری, شهرستان تبریز accessibility, rural services, analytical network process, structural equation modeling, Tabriz County 234 256 http://jgs.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3401-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohsen Aghayari Hir محسن آقایاری هیر aghayarihir@gmail.com 100319475328460020506 100319475328460020506 Yes University of Tabriz دانشگاه تبریز Hossein karimzadeh حسین کریم زاده karimzadeh10@gmail.com 100319475328460020507 100319475328460020507 No University of Tabriz دانشگاه تبریز nahid rahimzadeh ناهید رحیم زاده nahidrahimzadeh81@gmail.com 100319475328460020508 100319475328460020508 No University of Tabriz دانشگاه تبریز